ئەرشیوی مانگی حەوتی ساڵی ٢٠٠٧ی ئاژانسی دەنگوباسی مانشێت/ ١

5  چالاکی کرێکاری سه‌قزی بانگهێشتی دادگا کران

مانشێت نیوز، سه‌قز: لقی 102ی دادگای سزای سنه 5 چالاکی کرێکاری به ناوه‌کانی «کامیل حه‌کیمی، خالید به‌یخانی، ڕه‌حیم و عه‌تا حسێنی و ئه‌نوه‌ر حوسێن زاده‌»ی به تۆمه‌تی شێواندنی ئاسایشی گشتی، بانگهێشتی دادگا کراون.

«محه‌ممه‌د عه‌بدی پوور» چالاکی کرێکاری سه‌قزی به ئیلنای ڕاگه‌یاند که ئه‌م 5 کرێکاره، بانه‌مه‌ڕی ئه‌مساڵ له‌گه‌ل کۆمه‌ڵێک هاوڵاتی و چالاکی کرێکاری تر، به مه‌به‌ستی نیشاندانی ناره‌زایه‌تیان بۆ ده‌زگیرکردنی «مه‌حموود ساڵحی»، کۆپوه‌نه‌وه‌یه‌کیان پێکهێنابوو و هه‌موویان ده‌زگیر و پاش دانانی بارمته‌ی ماڵی ئازاد کرابوون.

به گوێره‌ی هه‌واڵه‌که‌ ئه‌م 5 چالاکه‌ کورده به تۆمه‌تی تێکدانی ئاسایشی گشتی و شێواندنی ڕێساکان، بانگهێشتی دادگای سزای سه‌قز کراون و شایانی ئاماژه‌پێکردنیشه‌ که دوو که‌س له‌م 5 چالاکه کرێکاریه پێشتر به هۆی ناڕه‌زامه‌ندی نیشاندان له‌مه‌ر به‌ڕێوه‌نه‌بردنی یاسایی «حه‌قده‌ست»ی ئیداره‌ی کار له شوێنی کارکردنیان ده‌رکرابوون.

6 لاوی نۆدشه‌یی به 1 تا 5 ساڵ زیندان مه‌حکووم کران

مانشێت نیوز، کرماشان: 6 لاوی نۆدشه‌یی به ناوه‌کانی «کاوه‌ ئه‌نوه‌ری، خالید ڕه‌سووڵی، هیوا نووری، وه‌ته‌ن عیبادی، وریا که‌ریمی و ژیان کامکار» به تۆمه‌تی ئه‌نجامی پرۆپاگه‌نده‌ی سیاسی به 1 تا 5 ساڵ زیندان مه‌حکووم کران.

به گوێره‌ی هه‌واڵنێرانی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان، لقی یه‌کی دادگایی شۆڕشی ئیسلامی شاری کرماشان، 6 لاوی نۆدشه‌یی به ناوه‌کانی «کاوه‌ ئه‌نوه‌ری، خالید ڕه‌سووڵی، هیوا نووری، وه‌ته‌ن عیبادی، وریا که‌ریمی و ژیان کامکار» به تۆمه‌تی ئه‌نجامی پڕۆپاگه‌ندی سیاسی بۆ پارتێکی به‌رهه‌لستکاری ره‌ژیم، به 1 تا 5 سال زیندان مه‌حکووم کران. له‌م ناوه دا «کاوه ئه‌نوه‌ری» به 5 ساڵ زیندان سزا دراوه که 4 ساڵ و 6 مانگی ده‌بی لێ بگوزه‌رێنێ و 6 مانگیشی هه‌ڵپه‌سێردراوه.

5 لاوی تۆمه‌تباری تر که هه‌موویان خه‌ڵکی نۆدشه‌ی سه‌ر به کرماشانی ڕۆژهه‌ڵاتی کوردستانن، به تۆمه‌تی ئه‌نجامی چالاکی و پرۆپاگه‌نده‌ی سیاسی و پێوه‌ندی له‌گه‌ڵ ئه‌حزابی کوردی به‌رهه‌ڵستکاری ئێران به 1 ساڵ سزای گرتووخانه که بۆ هه‌میان 6 مانگی هه‌لپه‌سێدراوه‌، مه‌حکووم کران.

لاوێکی سنه‌یی به تۆمه‌تی ئه‌نجامی چالاکی سیاسی ده‌ستبه‌سه‌ر کرا

مانشێت نیوز، سنه: لاوێکی ته‌مه‌ن 17 ساڵانه‌ی سنه‌یی به ناوی «قانع محه‌ممه‌د ڕه‌زایی» به تۆمه‌تی پێوه‌ندی له‌گه‌ڵ پارته‌کانی به‌رهه‌لستکاری ده‌وله‌ت ماوه‌ی 40 رۆژه له لایه‌ن هێزه‌کانی ئه‌‌منیه‌وه ده‌ستبه‌سه‌ر کراوه.

به گوێره‌ی PRMMKم قانع محه‌ممه‌د ڕه‌زایی 17 ساله به تۆمه‌تی ئه‌نجامی چالاکی سیاسی و پێوه‌ندی له‌گه‌ل حیزبێکی به‌رهه‌لستکاری حکومه‌تی ئێران ماوه‌ی 40 رۆژه ده‌زگیر کراوه و تا ئێستا هه‌وڵی بنه‌ماڵه‌که‌ی بۆ گۆرینی حوکمی گیرانی و ئازادکرانی به دانانی بارمته‌ به ئاکام نه‌گه‌یشتووه.

به گوێره‌ی هه‌مان سه‌رچاوه، سزای دوو سال زیندانی «عادڵ زه‌فه‌ری»، هاولاتی سه‌قزی که به تۆمه‌تی به‌شداری له ڕێپێوانه‌کانی هاوینی دوو ساڵی ڕابردوو، ده‌زگیر کرابوو، له لایه ن دادگایی پێداچوونه‌وه‌ی پارێزگای سنه‌وه‌ بۆ سالێک که‌م کرایه‌وه.

له ئاکامی ته‌قینه‌وه‌ی مینێکی چێنراو دا 3 ئه‌فسه‌ر و سه‌ربازی تورکیا کوژران

مانشێت نیوز، ده‌رسیم: له ئاکامی ته‌قینه‌وه‌یه‌ک دا له جاده‌ی نێوان ده‌رسیم و ئه‌رزه‌نجان به سه‌ر ئۆتۆمۆبیلێکی سه‌ربازی ئه‌رته‌شی تورکیا دا 2یا ئه‌فسه‌ر، لانی که‌م 3 سه‌ربازی تورک کوژران.

ڕۆژێک له‌مه‌وبه‌ر، له هه‌مان شوێنی نیزێک ته‌قینه‌وه‌که هێزی گه‌ریلا، ڕێگه‌ی هاتووچۆیان له جاده‌ی نێوان ده‌رسیم- ئه‌رزه‌نجان گرتبوو و کۆنترۆلی ناسنامه‌ی ڕێبوارانیان کردبوو و ته‌نانه‌ت پاش گرتنی ڕێگایه‌که‌، چه‌ند پێکدادانیش له نێونا گه‌ریلا و ئه‌رته‌شی تورکیا هاتبۆ ئاراوه.

پاشان له ئاکامی ته‌قینه‌وه‌ی مینێکی چێندراو له سه‌ر ڕێگه‌ی گه‌شتێکی ئه‌رته‌شی تورک، 2یان ئه‌فسه‌ر و به گشتی 3 سه‌ربازی تورک کوژران و زانرا که له سێ ناوچه‌ی تر له باکووری کوردستان ئۆپێراسیۆنی سه‌ربازی به‌ڕێوه‌ده‌چێت.

مێژووی 17 ساڵه‌ی هێرشه‌کانی تورکیا بۆ سه‌ر کوردستانی باشوور

مانشێت نیوز، تایبه‌ت: تورکیا له ماوه‌ی ساڵه‌کانی 1983 تا ساڵی 2000 به مه‌به‌ستی له‌ناوبردنی گه‌ریلا و بنکه‌ و باره‌گاکانی پ.ک.ک، پێشگیری له دزه‌کردنی گه‌ریلا بۆ ناو خاکی تورکیا و له‌ناوبردنی شوێنه‌‌کانی لۆژێستیک و ئه‌نباره‌کانی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی پ.ک.ک لانی که‌م 24 جار ئۆپێراسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنووری ئه‌نجام داوه و به‌ڵام له هیج یه‌ک له‌م 24 هێرشه به‌رفراوانه، ئه‌نجام و ئاکامی پێویستیان نه‌که‌وتۆته‌ ده‌ست. ته‌نانه‌ت له 14ی مه‌ی 1997 که‌وتنه‌خواره‌وه‌ی دوو هێلیکۆپته‌ری سه‌ربازی تورکیا له چوارچێوه‌ی ئۆپێراسیۆنێکی ده‌ره‌وه‌‌ی سنوور به ناوی «باڵیۆز»، نقاشی بێ سوود بوونی ئه‌م چه‌شنه‌ کرده‌وه سه‌ربازیانه‌ی له نێو ژه‌نه‌راڵه‌کانی ئه‌رته‌شی تورکیادا هێنایه‌ به‌ر باس.

تورکیا ئۆپێراوسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنوور (هێرش بۆ سه‌ر کوردستانی ئازاد) ده‌کات یا ناکات؟ ئه‌مه‌ پرسیارێکه که ناوه‌نده‌کانی سه‌ربازی و دیپلۆماتیک له واشنتۆن و هه‌ولێر و به‌غداوه‌ بگره تا شام و تاران و ئه‌نقه‌ره‌‌ش، چاوه‌ڕوانی وه‌ڵامدانه‌وه‌ی ده‌که‌ن. «یاشار بویوک ئانیت» سه‌رفه‌رمانداری ئه‌رته‌شی تورکیا له 12ی ئه‌پریلی ئه‌مسال دا له کۆنفرانسێکی رۆژنامه‌وانی هه‌ستیار دا، ڕایگه‌یاند که به بڕوایی ئه‌و وه‌کو عه‌سکه‌ر، ئۆپێراسیۆنێک له ده‌ره‌وه‌ی سنووره‌کانی تورکیا (له خاکی کوردستانی ئازاد و زنجیره‌ی چیایی قه‌ندیل) پێویسته و ئه‌م لێدوانه ڕوونه، کێشه‌، گفتگۆ و نقاشێکی مه‌زنی له نێوان ئه‌رته‌ش، حکومه‌ت و مێدیاکانی ناوچه و جیهان لێکه‌وته‌وه‌.

له هه‌مان ساته‌کانی سه‌ره‌تایی لێدوانه‌که‌ی بویوک ئانیته‌وه‌ تا ئه‌مرۆ، له سه‌ره‌وه‌یانه‌وه ئه‌مریکا و به‌غدا و هه‌ولێر، تا ده‌گاته‌ سه‌رۆکانی وڵاتانی یه‌کێتی ئه‌ورووپا و به‌رپرسانه جۆربه‌جۆری کوردستانی و عێراقی و بگره موقته‌دا سه‌دری شیعه‌ش، به توندی هه‌لوێستیان دژ به‌م یه‌که ده‌ربڕیوه و به کارێکی هه‌له‌یان له‌قه‌ڵه‌م داوه و ته‌نانه‌ت ڕۆژنامه‌کانی ناوداری جیهان به‌رده‌وام هه‌وال و لێکدانه‌وه‌یان له‌مباره‌وه نووسیوه و تا ڕاده‌یه‌ک له فاینه‌نشاڵ تایمزی به‌ریتانی هۆشدار به تورکیا ده‌دات که شه‌ڕی حیزبوڵا و ئیسرائیل له‌بیر نه‌کات و مێدیاکانی ئه‌مریکاش باس له پارچه‌بوونی تورکیا له کاتی هه‌ر چه‌شنه هێرشێکی چاوه‌ڕوانکراو بۆ کوردستان ده‌که‌ن.

به‌ڵام پ.ک.ک و حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان و ئه‌رته‌شی ئه‌مریکا له عێراق که سه‌ره‌کیترین لایه‌نه‌کانی ئه‌م هێرشه چاوه ڕوانکراوه‌ ده‌بنه‌وه‌، به هه‌مانشێوه هه‌لوێستیان گرتووه. ئه‌گه‌رچی پ.ک.ک، ڕێبه‌رانی شاخ و ئۆجه‌لانیش له ئیمڕاڵیه‌وه‌، هێرش به ئاسایی ده‌زانن و له‌بیر ناکه‌ن که تا ئێستا 24 هێرشی له‌م شێوه‌یان کراوه‌ته‌ سه‌ر و له هه‌مان کاتیش دا هۆشداری پارچه‌بوون، ئه‌گه‌ری پێشهاتی شه‌ری ناوخۆییی له تورکیا و  بالکانیزه‌بوون ده‌دات. ڕێبه‌رانی پ.ک.ک و ئۆجه‌لان، له‌م حاڵه‌ته‌دا جگه‌ له‌مه‌ که هه‌ڕه‌شه‌ی خۆی ده‌کات و ده‌ڵێ تورکیا ده‌کاته گۆمی خوێن، به‌ڵام له ئاکامی دا «شه‌ڕێکی مه‌زنی کورد و تورک» پێشبینی ده‌کات که سه‌رجه‌م ناوچه‌که ده‌گرێته‌وه و بۆ پێشگرتن له‌م یه‌‌که‌ش ته‌نیا له 10 مانگ دا جارێک ئاگربه‌ستی یه‌کلایه‌نه‌ی ڕاگه‌یاند و جارێکی تریش هه‌مان بریاری نوێکرده‌وه‌.

ئه‌مریکا، پاش گرگرتنی ئه‌گه‌ری هێرش، له ساڵی ڕابردوو دا کۆردیناتۆری تایبه‌ت بۆ پ.ک.ک و میکانیزمی سێ قۆڵی خسته گه‌ڕ، له سه‌ر گووشاری سیاسی و ڕازیکردنی تورکیا و ئارامکردنه‌وه‌ی ژه‌نه‌راله‌کان هه‌وڵی دا و له ڕێگه‌ی مێدیاکانیشه‌وه ناڕاسته‌وخۆ مه‌ترسی پارچه‌بوونی له دلی تورکان دا ژیانده‌وه‌. به هێلیکۆپته‌ر چاوه‌دێری سنووری کرد و هه‌ڕ ڕۆژ وه‌عد و به‌لێنیه‌کی به تورکیا دا و سێناریۆیی ڕاده‌ستکردنه‌وه‌ی ڕێبه‌رانی پ.ک.ک سازکرد و سه‌ره‌نجام دیتمان که هیج کامیشی نه‌هێنایه‌ دی. له‌م لاشه‌وه ده‌نگۆی دیداری ژه‌نه‌رڵه‌کانی له‌گه‌ل پ.ک.ک هه‌بوو و هتد.

حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان پێشنیاری دیالۆگی کرد، داوایی لێبوردنی گشتی بۆ گه‌ریلا له تورکیا کرد تا کێشه‌که له ڕیشه‌وه چاره‌سه‌ر بکرێت، داوایی هاوکاری تورکیایی دژ به پ.ک.ک ڕه‌تکرده‌وه، به‌ڵام له سه‌ر پێداگری تورکیا، هێزی پێشمه‌رگه‌ی به‌هێزتر کرد، سنووره‌کانی کوردستانی ته‌نی، فه‌رمانی ئاماده‌باشی دا و هه‌ڕه‌شه‌ی ده‌ستێوه‌ردانی له کاروباری ناوخۆی تورکیا و شێواندنی ئامه‌دی دا و سه‌ره‌نجام تورکیایی به ئاشکرا تێگه‌یاند که «چیتر کورد، کورد ناکوژێ».

لێره‌دا ئاوڕدانه‌وه‌یه‌ک وه‌ 24 هێرشی بێ ئاکامی تورکیا بۆ سه‌ر باشووری کوردستان ده‌که‌ین.

یه‌که‌م هێرشه‌کان له سالی 1983 ڕوویدا

ساڵی 1983 حکومه‌ته‌کانی به‌غدا و ئه‌نقه‌ره په‌یمانێکیان مۆر کرد که تێیدا ئیزن به ئه‌رته‌شی تورکیا ده‌درا که له کاتی ڕاونانی هێزه‌کانی گه‌ریلا، تا 10 کیلۆمه‌تر بچێته ناو خاکی عێراق و هه‌ر له‌م چوارچێوه‌ش دا یه‌که‌م هێرشی سه‌ربازی تورکیا بۆ سه‌ر کوردستان له ژێر ناوی «ڕاونانی گه‌رماوگه‌رم» و له 25ی مه‌ی 1983 و به به‌شداری 7000 عه‌سکه‌ری تورک ئه‌نجام درا که تێیدا ئه‌رته‌شی تورکیا تا قوولایی 5 کیلۆمه‌تری خاکی کوردستان هات و هاوکات ئه‌رته‌شی عێراقیش دژ به که‌مپه‌کانی پ.ک.ک له ناوچه ئۆپێراسیۆنی پێکهێنا و له‌م ناوه دا که‌مپه‌کانی پارتی دێمۆکراتی کوردستانیش به‌رکه‌وتن و ئه‌مه‌س بوو به هۆی هه‌لوێست نیشاندانی مه‌سعوود بارزانی و پاش ئه‌م ئۆپێراسیۆنه له شام، له سه‌ر بنه‌مایی شه‌ویرمه‌ندی و هاوئاهه‌نگی له نێوان ئۆجه‌لان و بارزانی ڕێککه‌وتنێک هاته ئاراوه.

دووهه‌مین تا چواره‌مین هێرش له سالی 1984 تا 1987

له کۆتایی پایزی 1984 و له ڕێکه‌وتی 2ی ئۆکتۆبر ئه‌مساڵه دا، له چوارچێوه‌ی هه‌مان په‌یمانی که له‌گه‌ڵ به‌غدا کرابوو ئه‌رته‌شی تورکیا که‌مپ و باره‌گاکانی پ.ک.ک ده‌کاته ئامانج و هێرشێکی تر ساز ده‌کات. له 12ی ئه‌گۆستی ساڵی 1986یش دا ، پاش ئه‌وه‌ی که پ.ک.ک هێرشی کرده سه‌ر قه‌ره‌قۆلێکی ژاندرمه‌ی تورکیا له چوکورجه‌ی شڕناخ، هێزه‌کانی ئاسمانی ئه‌رته‌‌شی تورکیا بیانوویان له پارتی دێمۆکراتی کوردستان گرت که به هۆی ئه‌وانه‌وه‌یه که پ.ک.ک ده‌توانێ هێرش بکاته سه‌ر تورکیا و ئۆپێراسیۆنێکی ئاسمانی دا که‌مپ و بنکه‌کانی پارتی دێمۆکراتی کوردستان بوونه ئامانج و لانی که‌م 165 پێشمه‌رگه کوژران.

چواره‌مین ئۆپێراسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنووریش له 4ی مانگی مارسی 1987 هاته ئاراوه‌ که تێیدا 30 فڕۆکه‌ی شه‌ڕکه‌ری ئه‌رته‌شی تورکیا که‌مپه‌کانی پ.ک.ک‌یان له ناوچه‌کانی سێرات، ئه‌ڕا و ئاڵامیش کرده ئامانج و پاش ئه‌م هێرشه‌ بوو که بارزانی پ.ک.ک‌یی به خه‌تابار زانی و پاشان له ماوه‌ی ساله‌کانی 1988 تا 1991 به‌غدا چیتر ئیزنی به تورکیا نه‌دا که ناو خاکی وڵاته‌که‌ی ئۆپێراسیۆن ئه‌نجام بدات.

ئۆپێراسیۆنه‌کان له سالی 1991وه ده‌ستیان پێکرده‌وه

له میانه‌ی ساڵه‌کانی 1988 تا 1991 هکومه‌تی عێراق ئیزنی به تورکیا نه‌دا که چیتر هێرشی خاکی کوردستان بکات. به‌ڵام له ماگی ئه‌پڕیلی 1991 ئه‌رته‌شی تورکیا 5 جار سنووره‌کانی کوردستانی به‌زاند و ئۆپێراسیۆنی پێکهێنا. له 5 تا21ی ئه‌گۆستی هه‌مان سال به به‌شداری ده‌یان هێلیکۆپته‌ری شه‌رکه‌ڕ و فڕۆکه‌ی جه‌نگی 24 که‌مپ و بنکه‌ی پ.ک.ک هێرشیان کرایه سه‌ر و هێزه‌کانی گه‌ریلا له ناوچه‌ی «دوڕژی» 15 ڕۆژ شه‌ڕی سه‌نگه‌ر به سه‌نگه‌ریان له‌گه‌ل ئه‌رته‌شی تورکیا کرد و  له ڕۆژه‌کانی 11 و 25ی ئۆکتۆبری ساڵی 91 تورکیا دوو ئۆپێراسیۆنی تری له ده‌ره‌وه‌ی سنووره‌کانی خۆی ئه‌نجامدا و له هه‌مان کاتدابوو که یه‌کێتی نیشتمانی کوردستان و پارتی دێمۆکراتی کوردستانیش پشتیوانیان له ئه‌رته‌شی تورکیا ده‌کرد و دژ به پ.ک.ک ئۆپێراسیۆنیان پێک دێنا و هاوکات له شاره‌کانی دهۆک، زاخۆ، سه‌لاحه‌ددین و هه‌ولێر، بنکه‌ و باره‌گایی ئه‌ندامانی ئه‌رته‌ش و ده‌زگایی ئیستخباراتی تورکیا جێگیربوو.

ئێرانیش ئۆپێراسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنووری کرد

له سه‌ره‌تاکانی 1992وه لانی که‌م تورکیا 8 جاری سنووری کوردستان به‌زاند و له نه‌ورۆزی هه‌مان سال هه‌م له ئاسمان و هه‌م له زه‌مینه‌وه هێرش کرایه سه‌ر که‌مپه‌کانی پ.ک.ک و له 6ی مایسی 1992 هاوکات ئێران و تورکیا سنووره‌کانی کوردستانیان به‌زاند و هێرشیان کرده سه‌ر بنکه‌ و باره‌گاکانی پ.ک.ک و ئامانجیشیان پێشگرتن به هاتنه‌ ناوه‌وه‌ی هێزه‌کانی گه‌ریلا و هێرش بۆ سه‌ر بنکه‌کانی سه‌ربازی تورکیا بوو.

شه‌ڕی کۆنڤاسیۆنه‌ل

له مانگی ئۆکتۆبه‌ری 1992 ئه‌رته‌شی تورکیا به ده‌یان تانک و زرێپۆش و فرۆکه و هێلیکۆپته‌ری کۆبڕا و زیاتر له 15 هه‌زار سه‌رباز هێرشی کرده سه‌ر که‌مپ و باره‌گاکانی پ.ک.ک له کوردستان و 9 جاری سنوور به‌زاند و بۆ ماوه‌ی زیاتر له 20 ڕۆژ شه‌ڕی سه‌نگه‌ر به سه‌نگه‌ر و له لایه‌کیشه‌وه تۆپباران و هێرشی ئاسمانی ئه‌نجام درا و ئه‌م شه‌ره به‌رفراوانه به «شه‌ڕی کۆنڤانسیۆنه‌ل» ناوبانگی ده‌رکرد.

تورکیا ئیدعا ده‌کات که له شه ڕی کۆنڤانسیۆنه‌ل دا لانی که‌م 1452 گه‌ریلایی پ.ک.ک کوشتووه و به‌ڵام ئه‌مه‌ له لایه‌ن پ.ک.ک‌وه پشتڕاست نه‌کرایه‌وه. ئه‌م ئۆپێراسیۆنه له رۆژئاوا نقاشی مه‌زنی لێکه‌وته‌وه‌.

هێرشه‌کان له سالی 1994 به‌ڕده‌وام بوون

له مانگی حه‌زیرانی 1983 تورکیا 10 جار سنووره‌کانی کوردستانی به‌زاند و ئه‌گه‌رچی ئۆپێراسیۆنه‌کانی ئه‌م ماوه‌یه‌ کورتخایه‌ن و بچووکتر بوون، به‌ڵام ئاماج له ئه‌نجامی پێسگرتن له هاتنه‌ژووری 2000 گه‌ریلا بۆ باکووری کوردستان له سه‌ر سنووره‌کان بوو.

28ی ژانڤیه‌ی 1994، مه‌زنترین هێرشی سه‌ربازی تورکیا بۆ کوردستان ڕوویدا. له زه‌لی که‌مپ، چه‌ند حه‌شارگه‌یه‌کی مه‌زنی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی که‌وتنه‌ به‌ر هێرشی تورکیا و تورکیا ئیدعایی کرد که 200 گه‌ریلایی کوردی کوشتووه و له 6ی فێریه‌ی هه‌مان ساڵ دیسانیس هێڕشه‌کانی بۆ ئه‌ودیوی سنوور و که‌مپ و باره‌گاکانی پ.ک.ک دووپات کرده‌وه‌ و ئاکامه‌که‌ی به کوژرانی 32 گه‌ریلا، به ئیدعایی ئه‌رته‌شی تورکیا ڕاگه‌یاندرا.

له مانگی ئه‌پریلی 94 دا تورکیا دیسان به بیانووی پێسگرتن له دزه کردنی هێزی گه‌ریلا بۆ باکووری کوردستان سێ جاری تر سنووره‌کانی به‌زاند و به 5 هه‌زار سه‌رباز زیاتر له 15 کیلۆمه‌تر چوو بۆ ناو قوولایی خاکی عێراق. له‌م ئۆپێراسیۆنه‌ش دا شه‌ڕ و پێکدادانی قورس هاته ئاراوه و سه‌دان سه‌رباز و ده‌یان گه‌ریلا کوژران.

13 ژه‌نه‌راڵ پیلانڕێژی هێرشێکی مه‌زنیان کرد

پ.ک.ک له سه‌ره‌تاکانی ساڵی 1995 دیسان چالاکی و دزه‌کردنه‌کلانی خۆی له سه‌ر سنوور ده‌سپێکردبۆوه و ئه‌مجاره 13 ژه‌نه‌راڵی پایه‌به‌رز و توندڕه‌وه‌ی تورک به 35 هه‌زار سه‌ربازه‌وه‌ هێرشێکی به‌رفراوانیان بۆ کوردستان ده‌سپێکرد و ته‌نیا له‌مانگی مارته‌وه‌ بۆ ئه‌م لا، له ماوه‌یه‌کی کورت دا 14 جار سنووریان به‌زاند. ئه‌م ئۆپێراسیۆنه که ناوی «جه‌لیک»ی لێبرا، هێرش کرایه سه‌ر ناوچه‌ی حه‌فتانین و لانی که‌م 12 که‌مپی سه‌ره‌کی پ.ک.ک که‌وته‌ به‌ر هێرش و ئه‌رته‌شی تورکیا 60 کیلۆمه‌تری خاکی کوردستانی داگیرکرد و پاش ماوه‌یه‌کی کورت کشایه‌وه و له هه‌مان کات دا مێدیاکانی تورکیا، پارتی و یه‌کێتیان به هاوکاری و ڕێگه‌دانی پ.ک.ک به چڕی تاوانبار ده‌کرد.

ڕۆژئاوا هه‌لوێستی گرت

ئۆپێراسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنووری مانگی ته‌مموزی 1995 که تورکیا ده‌یه‌ویست له ئاکامی دا ناوچه‌یه‌کی تامپۆن و سنوورێکی ئه‌منی پارێزراو به‌دی‌بێنێت 45 رۆژی خایاند و ئیدعا کرا که 555 گه‌ریلایی پ.ک.ک کوژراون و 65 میلیۆن دۆلاریشی پاره تێدا سه‌رف کرا و به‌ڵام دواتر زانرا که ئه‌ژماره‌کان ناڕاست بوونه.

ئه‌م ئۆپێراسیۆنه به هێرشێکی تر که چوونه‌ ناوه‌ی 15 کیلۆمه‌تری ئه‌رته‌شی تورکیا له کوردستانی دا لێکه‌وته‌وه‌، درێژه‌ی په‌یدا کرد و تورکیا هه‌ره‌شه‌ی له پارتی دێمۆکراتی کوردستان کرد که چیتر ڕێگه‌ به پ.ک.ک نه‌دات هێرش بکاته سه‌ر کوردستان. ئه‌م هێرسه به‌ره‌وڕووی نقاش و ناڕازیبوونێکی زۆر له ڕۆژئاوا بۆوه.

ته‌نیا له ساڵی 96 دا 17مین هێرش بۆ سه‌ر کوردستان ئه‌نجامدرا

له 6ی مارسی 1996 یه‌که‌م ئۆپێراسیۆنی ده‌ره‌وه‌ی سنوور له‌م ساله‌دا ده‌ستی پێکرده‌وه. ئه‌رته‌ش هێرسی کرده سه‌ر 12 که‌مپی مه‌زن و 28 که‌مپی بچووکی پ.ک.ک و فڕۆکه‌ شه‌ڕکه‌ره‌کانیش له ئاسمانه‌وه‌ هه‌رێمی حه‌فتانین، زاپ، کێوه‌کانی قومری و ناوچه‌کانی ژێر کۆنترۆڵی گه‌ریلایان بۆردومان کرد.

له مانگی ته‌مموزی هه‌مان ساڵه‌وه فرۆکه‌کانی شه‌رکه‌ری تورکیا ده‌یان خاڵ و ناوچه‌یان له کوردستان بۆردومان کرد. بارزانی ڕایگه‌یاند که خه‌ڵکی سیڤیل له‌م هێرشانه دا کوژراوه و داوایی کۆتایی هێنان به بۆردومانی ئاسمانی کرد. به‌ڵام دیسانیش ئۆپێراسیۆنی «لێدانی زلله» درێژه‌ی په‌یداکرد. سینات، حه‌فتانین، دۆڵی ئارێسیندی، بیرکی واده، گه‌ڵی ڕه‌ش و چه‌ندین که‌مپ و بنکه‌ی تر هێرشیان کرایه سه‌ر. له 29ی دێسه‌مبه‌ری 1996، پ.ک.ک هێرشی کرده سه‌ر قه‌ره‌قۆڵێکی تورکیا و به تۆڵه‌ی ئه‌م هێرشه‌ش، هێزه‌کانی تورکیا به هاوکاری پێشمه‌رگه‌کانی پارتی چوونه ناو قووڵایی خاکی کوردستان و هێرشیان بۆ سه‌ر بنکه‌کانی پ.ک.ک برد.

2 هێلیکۆپته‌ری تورکیا به‌ردرانه‌وه

14ی مه‌ی 1997 دا 20مین هێرش هاته ئاراوه و 35 هه‌زار عه‌سکه‌ر له شه‌ڕێک دا به ناوی «باڵیۆز» چوونه ناو خاکی کوردستان و هه‌ر له‌م ئۆپێراسیۆنه‌دا 2 هێلیکۆپته‌ری تورکیا له لایه‌ن هێزی گه‌ریلایی پ.ک.ک‌وه به‌ردراوه خوار. ماوه‌ی هاوین ئه‌رته‌شی تورکیا هه‌ر له ناو خاکی کوردستان دا مایه‌وه‌.

پاش ئه‌و جاره‌ش، له مانگی سێپته‌مبه‌ری هه‌مان سال دا 10 هه‌زار عه‌سکه‌ر و 100 تانک و زرێپۆش هێرشیان کرده سه‌ر کوردستان و پاش مانگێک کۆتایی به ئۆپێراسیۆنه‌که هێنرا، به‌ڵام له 4ی دێسه‌مبه‌ری 97 دا 20 هه‌زار سه‌ربازی تورک دیسان چوونه ناو خاکی کوردستان و هه‌رێمی خاکورکه‌یان داگیرکرد و دیسانیش پێشمه‌رگه‌کانی پارتی دێمۆکراتی کوردستان به‌شداری شه‌ره‌کان بوون و ئه‌رته‌شی تورکیا لاسایی پ.ک.ک کرده‌وه و بۆ ماوه‌یه‌ک شه‌ڕی گه‌ریلایی کرده‌ پیشه‌ و تا کۆتایی هه‌مان ساڵ ئۆپێراسیۆنه‌که‌یان به‌رده‌وام کرد.

30 کۆچه‌ری کورد، کوژران

له سه‌ره‌تاکانی 1998 دا 15 هه‌زار عه‌سکه‌ری تورک هێرشێکی تریان کرده سه‌ر کوردستان و ناوی ئۆپێراسیۆنه‌که‌شیان «مراد» نا و ئه‌مجاره ئه‌رته‌شی تورک، چوونه‌ده‌ره‌وه‌ی عه‌بدوڵا ئۆجه‌لان له سووریایی به ده‌رفه‌ت زانی و بۆ 24مین جار هێرشی کرده سه‌ر کوردستان و ناوی «ساندویچ»یان له هێرشه‌که‌ نا. له 15ی ئه‌گۆستی 2000یش دا فڕۆکه‌ شه‌رکه‌ره‌کانی تورکیا، هه‌رێمه‌کانی کوێستانی خاکورکه‌ و لۆلان»یان بۆردومان کرد و بوونه هۆی قوربانی بوونی زیاتر له 30 کۆچه‌ری کورد.

ئێستاش هه‌ره‌سه‌کان به‌رده‌وامه و زیاتر له 50 هه‌زار، سه‌ربازی ئه‌رته‌شی تورکیا به هاوڕێیی سه‌دان تانک و زرێپۆش و ده‌یان هێلیکۆپته‌ر و فڕۆکه‌ی شه‌رکه‌‌ر، سنووری تورکیایان ته‌نیوه، چاوه‌ڕوانی گڵۆپی سه‌وزی واشنتۆن، فه‌رمانی ئه‌نقه‌ره و بێ ده‌نگی ڕێبه‌رانی کورد له حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان ده‌که‌ن، تا جارێکی تر، سنووره‌کانی کوردستانی ئازاد ببه‌زێنن، سه‌روه‌ری و سه‌ربه‌خۆیی دوفاکتۆی حکومه‌تی هه‌رێم و عێراق پێشێل و خۆیان بخه‌نه‌ ناو زلکاوێکی فه‌لاکه‌ت بار.

ژێده‌ر: ئاژانسی ده‌نگوباسی فورات

رۆژنامه‌ی گونده‌م

چه‌ند وتار و هه‌واڵ له «فاینه‌نشاڵ تایمز، واشنتۆن پۆست، گاردیه‌ن، ئێکۆنۆمیست و هتد» که له مانشێت دا بڵاوکراونه‌ته‌وه.

له نێوان گه‌ریلاکانی پژاک و سپای پاستاران، له حاجی ئۆمه‌ڕان شه‌ڕێک هاته ئاراوه

مانشێت نیوز، پیرانشار: زانرا که سه‌ر له ئێواره‌ی دوێنێ خاڵی سنووری حاجی ئۆمه‌ران و له نێوان گه‌ریلاکانی پژاک و سپای پاستارانی ئێران شه‌ڕێک هاته ئاراوه و ده‌گوترێ که شه‌ره‌که‌ کوژراوی زۆری لێکه‌وتۆته‌وه.

هه‌واڵنێرمان له پیرانشاره‌وه پێی ڕاگه‌یاندنی که دوێنێ سه‌ر له ئێواره‌وه‌، شه‌ڕ و پێکدادانێک له نێوان هێزه‌کانی پارتی ژیانی ئازادی کوردستان و سپای پاستارانی ئێران ده‌ستی پێکردووه و له ناوه‌ندی شاریشه‌وه پاش ده‌سپێکی شه‌ره‌که‌، هێزی پشتیوان ڕه‌وانه‌ی کێوی «په‌تک» کراوه.

ده‌گوترێ که سپای پاستارانی ئێران له‌م شه‌ر و پێکدادانه‌ دا که چه‌ند کاتژمێرێکی خایاندووه، کوژراوی زۆری لێکه‌وتۆته‌وه‌ و کۆمه‌ڵێک ته‌رم و بریندار بۆ نه‌خۆشخانه‌کانی شار له ژێر چاوه‌دێری توندی ئه‌منی دا گوازراونه‌ته‌وه‌، به‌ڵام ڕێژه‌یان نه‌انراوه.

تا ئێستا پژاک و سه‌رچاهو‌یه‌کی تر، ورده‌کاری زیاتریان له‌مباره‌وه بلاو نه‌کردۆته‌وه.

محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌وند، سه‌رۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان ڕفێندرا

مانشێت نیوز، تاران: ئه‌مڕۆ ئێواره‌ ده‌زگایی قه‌زایی ئێران «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند» سه‌رۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستانیان له کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی بۆ ماڵی خۆی ڕفاند و ڕه‌و‌انه‌ی‌ به‌ندی 209ی گرتووخانه‌ی ئێڤین له تارانیان کرد.

ئه‌مڕۆ، ئێواره، له کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی له شوێنی کاره‌که‌ی که دامه‌زراوه‌یه‌کی ماڵیه، له به‌رده‌رگایی ماڵی خۆی و له لایه‌ن که‌سانێک که جلوبه‌رگی شه‌خسیان له‌به‌ردابوو ده‌زگیر کرا و پاشان هه‌ر له مالی ناوبراو 3 ده‌زگای کۆمپیوته‌ر، 100 جڵد کتێب، سی‌دی، وێنه‌ی بنه‌ماڵه‌یی و به‌ڵگه‌کانی ناوبراویان له‌گه‌ل خۆبرد و ده‌گوترێ که که‌بوودوه‌ندیش ڕه‌وانه‌ی به‌ندی 209ی گرتووخانه‌ی ئێڤین له تاران کراوه.

محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند، سه‌رۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان و به‌رپرسی حه‌وته نامه‌ی داخراوی «په‌یام مردم» بوو و ساڵی ڕابردوو له دادگایه‌کی شاری سنه و به ساڵێک و نیو سزای زیندانی هه‌ڵپه‌سێردراو، 5 ساڵ قه‌ده‌قه‌کران له کاری ڕۆژنامه‌وانی و داخرانی حه‌وته‌نامه‌که‌ مه‌حکووم و پاشان سزاکه‌ی وه‌کو ساڵێک زیندان په‌سه‌ند کرابوو و تا ئێستاش به فه‌رمی به ڕ.م.م.ک ڕانه‌گه‌یاندراوه که هۆی گیرانی له‌ناکاوی ناوبراو چیه.

ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستانیش له به‌یاننامه‌یه‌ک دا ڕایگه‌یاند که ماوه‌ی دوو سال، گووشار و زه‌خت و هه‌ڕه‌شه‌ و پێشگرتن و سنووردارکردنی چالاکیه‌کانی محه‌ممه‌د سه‌دیقی که‌بوودوه ند نه‌یتوانی ڕێگه‌ له درێژه‌ی ئه‌رکی مرۆڤانه‌ی ناوبراو و ڕێکخراوه‌که له پارێزڤانی ماڤه‌کانی گه‌لی کورد بکات و گیرانیشی ناتوانێ ئه‌م ڕه‌وته و ئه‌م ویسته‌ی بگۆڕێ.

هه‌ربۆیه‌ش شۆڕایی باڵایی ڕ.م.م.ک، وێڕای مه‌حکووم کردنی ئه‌م هه‌وڵه وه‌کو هه‌ولی هێنانی گووشار بۆ سه‌ر ڕێکخراوه‌که‌ و سه‌رکوتی چالاکنی پارێزڤانی مافی مرۆڤ، خوازیاری ئازادی ده‌سته‌وبه‌جێ و بێ مه‌رجی که‌بوودوه‌نده و داوا له سه‌رجه‌م هاوڵاتیان، ناوه‌ند و ده‌زگا و دامه‌زراوه‌ و ویژدانه‌کانی ئاگا له ئێران و جیهان ده‌کات له ئاستێکی به‌رفراوان دا خوازیاری ئازادکرانی «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند»، سه‌رۆکی مرۆڤدۆستی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان ببن.

هه‌واڵ: زانیاریی راست له‌سه‌ر ده‌ستبه‌سه‌رداگرتنی پارچه‌ی كۆپته‌ره‌كه‌ی حاجیاوا بڵاوده‌كریَته‌وه‌

بڵاوكرایه‌وه‌ له Sunday, July 01

پاش بڵاوبوونه‌وه‌ی هه‌واڵی ده‌ستبه‌سه‌رداگرتنی چه‌ند پارچه‌یه‌كی یه‌ده‌گی كۆپته‌ریَك له‌ناو ئۆتۆمبیَلیَكی كه‌بسی بارهه‌ڵگری توركیدا، ئه‌م هه‌واڵه‌ له‌لایه‌ن چه‌ند كه‌ناڵ و سایتیَكی ناوخۆیی و ده‌ره‌كییه‌وه‌ چه‌ندین شیكردنه‌وه‌ی ناواقیعی بۆ ریَكخرا كه‌ گوایه‌ ئه‌و پارچانه‌ هی كۆپته‌ریَكنء میتی توركی له‌ناوچه‌ی پشده‌ره‌وه‌ ده‌یبه‌ستیَتء به‌كاریده‌هیَنیَت بۆفرِاندنی ئه‌ندامه‌ باڵاكانی په‌كه‌كه‌.

مه‌حمود حاجی شوفیَری ئۆتۆمبیَله‌ كه‌بسه‌كه‌ له‌به‌رده‌م لیَكۆڵه‌ره‌وه‌ی ئاسایشی رانیه‌ ده‌گیَرِیَته‌وه‌ كه‌باری جلوبه‌رگ و پیَڵاو له‌ئه‌سته‌نبوڵه‌وه‌ بۆ سلیَمانی هیَناوه‌ بۆكۆمپانیایه‌كی توركی، به‌رله‌وه‌ی بگه‌رِیَته‌وه‌ له‌لایه‌ن هه‌مان كۆمپانیاوه‌ داوایلیَكراوه‌ كه‌ له‌نزیك سایلۆی سلیَمانی كه‌سیَك باریَكی هه‌یه‌ له‌فرِۆكه‌خانه‌ی سلیَمانییه‌وه‌ بۆ زاخۆ، وتیشی: دوای بینینی كه‌سه‌كه‌ چووینه‌ فرِۆكه‌خانه‌و ئه‌و ماددانه‌یان باركرد، به‌ڵام كه‌سه‌كه‌ عه‌ره‌ب بوو، ناوی خۆیء شویَنی داگرتنیشی له‌زاخۆ پیَنه‌وتم، به‌ڵام ژماره‌ی مۆبایله‌كه‌ی دامیَ و وتی كه‌گه‌یشتیته‌ ئه‌ویَ من ته‌له‌فۆنت بۆ ده‌كه‌م كه‌ ته‌سلیمی كیَی بكه‌یت، به‌ڵام ئه‌وه‌بوو له‌رانیه‌ ده‌ست به‌سه‌ر كه‌لوپه‌له‌كاندا گیرا.

عه‌بدولخالق محه‌مه‌د عه‌بدولرِه‌حیم سه‌رۆكی ده‌زگای فرِۆكه‌وانی به‌وه‌كاله‌ت له‌لیَدوانیَكدا پیَی راگه‌یاندین: به‌ریَوشویَنیَكی یاسایی و ره‌سمی، هیَزی پاراستنی دامه‌زراوه‌كانی عیراق كه‌ كۆمپانیایه‌كی ئه‌هلییه‌ و ئه‌ركیان پاراستنی دامه‌زراوه‌ حكومییه‌كانه‌ له‌ناوچه‌ گه‌رمه‌كانی وه‌ك رومادی و فه‌لوجه‌و فوراتی ناوه‌رِاست، كۆپته‌ریَكی جۆری روسییان له‌جۆری KM هیَنایه‌ فرِۆكه‌خانه‌ی نیَوده‌وڵه‌تیی سلیَمانی، به‌مه‌به‌ستی گواستنه‌وه‌ی پاسه‌وانی تایبه‌تیی خۆیان له‌سلیَمانییه‌وه‌ بۆ ئه‌و ناوچانه‌، له‌كاتی هیَنانی كۆپته‌ر یان فرۆكه‌ به‌داوایه‌كی ره‌سمی داوامان له‌هه‌موو ئه‌و لایه‌ن و كۆمپانیایانه‌ كردووه‌ كه‌ دیَنه‌ فرِۆكه‌خانه‌ی سلیَمانی ده‌بیَت به‌پیَی داواكارییه‌كی ره‌سمی داوای پارچه‌یه‌ك زه‌وی بكه‌ن له‌فرِۆكه‌خانه‌دا به‌مه‌به‌ستی دانانی كابینه‌یه‌ك وه‌ك وه‌رشه‌و شویَنی دانانی پارچه‌ یه‌ده‌گه‌كانیان كه‌ هه‌ر خۆشیان مه‌وادی یه‌ده‌گ دابینده‌كه‌ن وه‌ك تایه‌، رۆن، هایدرۆلیك، بابه‌تی سیانه‌كردن، به‌دله‌ی كاركردن، جه‌گ و سیمی راكیَشان.

وتیشی: كه‌ سپیَر پارت-ی كۆپته‌ره‌كه‌یان داگرت داوایان لیَكردین پیَداویستییه‌كانیان له‌گه‌نجینه‌كانی خۆماندا هه‌ڵگرین، ئیَمه‌ داوامانلیَكردن كه‌ حاویه‌یه‌كی تایبه‌ت به‌خۆیان بهیَنن و دایبنیَن با كلیله‌كه‌ی لای خۆیان بیَت بۆئه‌وه‌ی له‌سه‌ر ئیَمه‌ رانه‌وه‌ستن له‌كاتی سیانه‌كردندا، رۆژانه‌ به‌پیَی پیَویستیی خۆیان كاریانده‌كرد وه‌ك سیانه‌و رۆنگۆرِین.

ر,ونیكرده‌وه‌ پاش كه‌وتنه‌خواره‌وه‌ی كۆپته‌ره‌كه‌، كه‌سیَك به‌ناوی عه‌لی كه‌ ئه‌ندازیاریَكی عه‌ره‌ب بوو له‌گه‌ڵ ئه‌و هیَزه‌دا كاری میكانیكی و سیانه‌ی ده‌كرد، به‌نووسراویَك داوایكرد كه‌ بیانباته‌وه‌، ره‌زامه‌ندیمان نیشانداو ئۆتۆمبیلیَكی هیَناو له‌ژیَر چاودیَریی ئیَمه‌دا به‌پیَی لیستیَك مه‌واده‌كانی خۆیان برده‌وه‌ كه‌ كرایه‌ دوو نوسخه‌، یه‌كیَكیان بۆ ئه‌وان و یه‌كیَكیان لای ئیَمه‌ ماوه‌ته‌وه‌.

روونیشیكرده‌وه‌ كه‌ له‌پاش ده‌رچوونی له‌بازگه‌ی فرِۆكه‌خانه‌ ئیَمه‌ به‌رپرسیارنین هه‌رچییه‌كی پیَبووبیَت، وتیشی: ئه‌وه‌ی لیَی به‌رپرسیارین بریتییه‌ له‌یه‌ك جه‌گ و یه‌ك تۆبار، سیَ سیَت عووده‌، یه‌ك تایه‌ی بیَ ویل، یه‌ك سندووقی گه‌وره‌ كه‌ نیشانه‌ی خاچی سووری پیَوه‌بووه‌، ته‌نه‌كه‌ی به‌تاڵی هایدرۆلیك، چه‌ند قتوویه‌ك رۆن، به‌دله‌ی كاركردن و قه‌مسه‌ڵه‌، كۆمپریَسه‌ریَكی بچووك، برِیَك تایت و موعجیزه‌، چه‌ند پارچه‌ ته‌خته‌یه‌ك، چه‌ند پارچه‌ ئاسن و سندوقیَكی كه‌لوپه‌لی سیانه‌.

مامۆستا سه‌یفه‌دین عه‌لی به‌رِیَوه‌به‌ری ئاسایشی گشتیی ئه‌وه‌ی روونكرده‌وه‌ ئه‌وانه‌، كه‌لوپه‌لی كۆپته‌ر نه‌بوون، به‌ڵكو سپیَر پارت-ی كۆپته‌ریَكه‌ كه‌ كاتی خۆی له‌لایه‌ن كۆمپانیایه‌كه‌وه‌ هیَنراوه‌، وتیشی: پاش له‌كاركه‌وتنی فرِۆكه‌كه‌، سپیَرپارته‌كان له‌ فرۆكه‌خانه‌ی سلیَمانییه‌وه‌ بارده‌كه‌ن، له‌بازگه‌ی حاجیاوا ئه‌و ئۆتۆمبیَله‌ ده‌پشكنن و ده‌كه‌ونه‌ گومانه‌وه‌، بۆیه‌ ده‌ستده‌گرن به‌سه‌ر ئۆتۆمبیله‌كه‌و كه‌ره‌سته‌كانی ناویدا و شۆفیَره‌كه‌ش ده‌ستبه‌سه‌رده‌كه‌ن، پاش په‌یوه‌ندیكردن، پیَمان وتن بیبه‌نه‌ لای دادوه‌ر، چونكه‌ كه‌لوپه‌لیَكی له‌وجۆره‌ ده‌گویَزریَته‌وه‌ ده‌بیَت لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار ئاگاداربكریَته‌وه‌، پیَویسته‌ ئیَمه‌ی لیَئاگاداربكرانایه‌ته‌وه‌، بۆیه‌ ئه‌وه‌ نه‌هیچ مه‌سه‌له‌یه‌كی له‌پشته‌وه‌یه‌و نه‌په‌یوه‌ندیشی به‌كاری موخابه‌راتییه‌وه‌ هه‌یه‌ وه‌ك هه‌ندیَك كه‌ناڵ و لایه‌ن باسیان لیَوه‌كردووه‌. دووپاتیشیكرده‌وه‌ كه‌ ئه‌و كه‌ناڵ و سایت و راگه‌یاندنانه‌ی شیكردنه‌وه‌ی نارِاستیان بۆكردووه‌ ده‌توانن خۆیان بیَن بیبینن و ئه‌و كه‌سه‌ش ببینن كه‌ ده‌ستبه‌سه‌ره‌، ده‌توانن دادوه‌ره‌كه‌ ببینن، ویَنه‌ی مه‌واده‌كان بگرن، بچن فرِۆكه‌خانه‌ ببینن و پرسیار له‌باره‌ی هه‌موو شته‌كانه‌وه‌ بكه‌ن، تا زیاتر له‌راستییه‌كان تیَبگه‌ن.

تورکیا به چری ده‌ستی داوه‌ته شه‌ڕی ده‌روونی دژ به پ.ک.ک و هه‌رێمی کوردستان

مانشێت نیوز، ئه‌نقه‌ره: دوابه‌وایی لێدوانه‌کانی بویوک ئانیت له‌مه‌ر لاوازی سیسته‌می شه‌ڕی ده‌روونی تورکیا دژ به پ.ک.ک و هه‌رێمی کوردستان، ماوه‌ی چه‌ند ڕۆژه که تورکیا به چری ده‌ستی کردووه به پڕۆپاگه‌نده‌ی نیگه‌تڤ سه‌باره‌ت به پ.ک.ک، یارمه‌تی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی به‌م پارتیه و ئاماده‌بوونی پلانی هێرش بۆ کوردستان و هتد.

ژه‌نه‌راڵ یاشار بویوک ئانیت، سه‌رفه‌رمانداری ئه‌رته‌شی تورکیا له ڕۆژی چوارشه‌ممه‌ی ڕابردوو دا کۆنفرانسێکی ڕۆژنامه‌وانی به‌ست و له به‌شێک له قسه‌کانی دا ئاماژه‌ی به لاوازی سیسته‌می پرۆپاگه‌نده‌ و شه‌ڕی پسیکۆلۆژیک(ده‌روونی) تورکیا له به‌رانبه‌ر پ.ک.ک و حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان دا کرد و پاش ئه‌م لێدوانه‌، «عه‌بدوڵا گوڵ» وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ له ماوه‌ی ته‌نیا 4 رۆژ دا 5 لێدوانی جیاوازی دا سه‌باره‌ت به ئاماده‌کاری تورکیا بۆ هێرشی کوردستان، ئه‌گه‌ری کۆبوونه‌وه‌ی پارله‌مان بۆ دانی ئیزنی هێرش، ئاماده‌کاری پلانه‌کانی به‌زاندنی سنوور و دووپاتی ئه‌وه که تورکیا به مافی خۆی ده‌زانێ بۆ هێرشی کوردستان. مێدیاکانی تورکیاش له لایه‌کی تره‌وه ده‌ستیان داوه‌ته‌ باسی چه‌واشه‌کارانه سه‌باره‌ت به ژیانی گه‌ریلاکانی پ.ک.ک له که‌مپه‌کانی چیا و ئاماده‌یی هه‌اران که‌س بۆ خۆته‌سلیم کردنه‌وه.

که‌ناڵه‌کانی ئاسمانی و مالپه‌ر و ده‌زگاکانی ڕاگه‌یاندن، ماوه‌ی دوو رۆژه ده‌ستیان داوه‌ته بڵاوکردنه‌وه‌ی به قسه «دانپێدانانی 3 گه‌ریلای خۆته‌سلیمکردووی پ.ک.ک» که به شێوه‌یه‌کی یه‌کجار زۆر نیگه‌تیڤ له سه‌ر پ.ک.ک و ژیانی گه‌ریلا ده‌دوێن.

له یه‌کێک له فیلمه‌کان دا سێ که‌‌س که ده‌گوترێ گه‌ریلایی پ.ک.ک‌ن خۆیان ڕاده‌ست کردۆته‌وه‌، باس له ژیانی سه‌ختی گه‌ریلا، نه‌بوونی خوارده‌مه‌نی، کافر و بێ دین بوونی ئه‌م پارته، نه‌بوونی حه‌مام بۆ ماوه‌ی دوو سێ مانگ و خواستی هه‌اران گه‌ریلا بۆ ته‌سلیمبوونه‌وه‌ ده‌که‌ن و شانازی خۆیان به‌مه‌ نیشان ده‌ده‌ن که خۆیان ڕاده‌ستکردۆته‌وه و ئه‌شکه‌نجه نه‌کراون و گۆشت و پڵاو و خواردنی باشیان پێ ده‌ده‌ن و هتد.

له به‌شێکی هه‌ره گرینگ دا، ئه‌م سێ که‌سه ئیدعا ده‌که‌ن که هه‌رچی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی و پشتیوانی لۆژێستیک و که‌مپی په‌روه‌رده‌یی پ.ک.ک هه‌یه به ئاگاداری و یارمه‌تی حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستانه و باس له‌مه‌ش ده‌کرێ که ئه‌مریکا به سێ ماشێنێی زرێپۆش چه‌کی بۆ گه‌ریلای پ.ک.ک هێناوه‌ته قه‌ندیل.

فه‌رمانده‌یه‌کی حیزبولای لوبنان له عێراق ده‌زگیرکرا

مانشێت نیوز، به‌غدا: ژه‌نه‌راڵ «کوین بێرگنێر» وته‌بێژی ئه‌رته‌شی ئه‌مریکا له عێراق ڕایگه‌یاند که پسپۆرێکی سازکردنی بۆمبا و ته‌قه‌مه‌نی به‌هێزی حیزبوڵای لوبنان به ناوی «عه‌لی مووسا ده‌قوق»یان له به‌سره ده‌زگیر کردووه.

وته‌بێژی ئه‌رته‌شی ئه‌مریکا ڕایگه‌یاند که ئه‌م که‌سه پسپۆڕی سازکه‌ری چه‌ک و ته‌قه‌نه به‌هێزه‌ و ناوبراو 24 ساله ئه‌ندامی حیزبولای لوبنان و سپای قودسی ئێرانه که ئه‌رکی په‌روه‌رده‌ی میلیشیاکانی شیعه‌ی له باشووری عێراق به‌ئه‌ستۆوه‌ بووه له 20ی مانگی مارس دا له به‌سره ده‌زگیر کراوهموسا ده‌قوق‌، به‌لام خۆی وه‌کو که‌ر و ڵاڵ نیشانداوه و پاش چه‌ند حه‌وتوو، ناسنامه‌که‌ی ئاشکرا بووه.

به گوێره‌ی ئاژانسه‌کانی هه‌وال له عێراق، ئه‌رته‌سی ئه‌مریکا زانیاری ئه‌وه‌ی له ده‌ست دایه که موسا ده‌قوق، مۆره‌ی پێوه‌ندی نێوان سپاسی قودسی سپای پاستارانی ئێران و گرووپی میلیشیایی سیعه‌ی به ڕه‌وڵه‌ت سه‌ربه‌خۆی «قه‌یس ئه‌لخه‌زاڵی»یه که پێشتر وته‌بێژی ره‌وتی سه‌در بووه و ئاشکرابووه که ده‌ستی له هێرشێک که 5 سه‌ربازی ئه‌مریکایی تێدا کوژراون.

واشنتۆن تایمز: تورکیا ده‌ستی به سه‌ر ئابووری کوردستان داگرتووه

مانشێت نیوز، واشنتۆن: ڕۆژنامه‌وانی واشنتۆن تایمزی ئه‌مریکا له هه‌والێک دا باس له‌وه ده‌کات که سه‌ره‌ڕای به‌ڕزبوونه‌وه‌ی کێشه‌ و  زه‌خته‌کانی نێوان تورکیا و حکومه‌تی هه‌رێم به ڕه‌واڵه‌ت، که‌چی پێوه‌ندی ئابووری کوردستان و تورکیا ڕۆژ به‌رۆژ په‌ره‌ ده‌ستێنێ و له بازاره‌کانی کوردستان دا به سه‌دان کۆمانی و کرێکاری تورکیا هه‌یه و له ماڕکێته‌کانیش زۆرینه‌ی که‌لوپه‌له‌‌که مالی تورکیایه.

«نیکۆلاس بریچ» رۆژنامه‌وانی واشنتۆن پۆست له هه‌ولێره‌وه ڕاپۆرت ده‌دات که بازاڕه‌کانی کوردستان به زۆری که‌وتۆته ده‌ستی کۆمپانیه‌کانی تورکیا و به‌رپرسانی ئابووری هه‌رێمه‌ش ده‌ڵێن شه‌ریکێکی ئابووری له تورکیا باشتر و نیزێکترمان ده‌ست ناکه‌وێ و هه‌ر بۆیه‌ش زۆرینه‌ی که‌لوپه‌لی ناو مارکێته‌کانی کوردستان مالی تورکیان.

کوردستان خاوه‌نی له سه‌تا 17ی داهاتی نه‌وتی عێراقه و هه‌ر بۆیه‌ش بازرگانی باشی په‌ره‌ سه‌ندووه و به گوێره‌ی ئاماره‌کان له 500 کۆمپانی بیانی که له کوردستان کار ده‌که‌ن، 380یان کۆمپانیایی تورکیان  وبۆ وێنه ته‌نیا له دهۆک دا له سه‌تا 65ی گرێبه‌سته‌کانی ئه‌م شاره‌ که 350 میلیۆن دۆلاره له لایه‌ن کۆمپانیه‌کانی تورکیاوه به ڕێوه ده‌چێت.

هه‌روه‌ها ڕۆژنامه‌که باس له دوو پڕۆژه‌ی مه‌زنی تر ده‌کات و ده‌ڵێ که ته‌نیا له هه‌ولێر و سلێمانی دوو فڕۆکه‌خانه به بڕی 350 و 300 میلیۆن دۆلار خه‌ریکه له لایه‌ن کۆمپانیاکانی تورکیاوه سازده‌کرێن و له سلێمانی هه‌روه‌ها پڕۆژه‌ی سازکردنی زانکۆیه‌کی 260 میلیۆن دۆلاریان له ده‌ست دایه.

واشنتۆن تایمز، له زاری :ئیبڕاهیم سۆفی» ، جێگری ئۆده‌ی بازرگانی هه‌ولێره‌وه ده‌لێ که کۆمپانیه تورکه‌کان له ئاستی چه‌ندایه‌تی و چۆنایه‌تی کاره‌کانیان دا له کۆمپانی ولاتانی تر باشترن و به تایبه‌ت له به‌رانبه‌ر به کۆمپانیه‌کانی ئێران دا سه‌رکه‌وتووترن.

بیوگرافی از محمدصدیق کبودوند و سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان 2007-07-02

محمد صدیق کبودوند متولد 22 مارس 1963در سنندج است. بعد از 23 سالگی برای ادامه تحصیل به تهران رفت و در پایتخت اقامت گزید. ایشان در رشته های مدیریت بازرگانی و مالی در دانشگاه تحصیل کرده و مجموعه مطالعاتی در امور حقوق بشر دارد. کبودوند یک دختر و دو پسر دارد که به ترتیب دانشجو و محصل هستند.

فعالیتهای مدنی و اجتماعی

در سال 1993 کبودوند همراه با تعدادی از فعالان جوان ایرانی، سازمانی را برای احیا دموکراسی و حقوق بشر در ایران در تهران تاسیس کرد. مسئول اول سازمان مذکور قربانی پروژه موسوم به»قتلهای زنجیره ای» شد. در آن شرایط و جو امنیتی آن ایام محمدصدیق کبودوند مدتی مسئولیت سازمان مذکور را برعهده گرفت، این نهاد فعالیتهای در زمینه افشای نقض حقوق بشر و افشای اسامی تعدادی از زندانیان سیاسی و اعدام شدگان به عمل آورد. با این حال به دلیل برخی گرایشات سیاسی در تقابل با دیدگاههای حقوق بشری و مدنی کبودوند که در اقلیت قرار گرفته بود، سازمان پس از یک سال و نیم فعالیت فرو پاشید.

کبودوند پس از تجربه فوق به نویسندگی روی آورد. حداقل 3 کتاب در زمینه و با موضوعات دموکراسی، برزخ دموکراسی، مساله زنان و جنبشهای عدالت خواهی اجتماعی، تالیف و گرد آوری کرد، اما تالیفات ایشان اجازه چاپ نیافت.

هفته نامه پیام مردم:

کبودوند برای انتشار یک نشریه تلاشهای زیادی به عمل آورد، سرانجام پس از 5 سال انتظار در سال 2003 موفق شد امتیاز انتشار هفته نامه»پیام مردم» با گسترده توزیع در سراسر کشور کسب کند، اما به دلیل مشکلات مالی ناچار شد » پیام مردم » را به هفته نامه ای منطقه تغییر داده و اجازه انتشار آنرا به زبانهای فارسی و کردی برای مناطق کردنشین در ایران ( استانهای آذربایجان غربی، کردستان ، کرمانشاه و ایلام) بدست آورد.

هفته نامه» پیام مردم» در زمینه آموزش حقوق بشر و دموکراسی، طرح مسائل و حقوق زنان، حقوق شهروندی و حقوق ملی کردها در ایران فعالانه کار کرد و محبوبیت فراوانی در میان خوانندگانش کسب کرد.

پیام مردم تنها 13 شماره از آن منتشر شد. شماره 13 در زیر چاپ بود که توسط وزارت اطلاعات گردآوری و از توزیع آن جلو گیری به عمل آمد.

البته پیش از توقیف شماره 13، محمدصدیق کبودوند ( صاحب امتیاز، مدیرمسئول و سردبیر پیام مردم) در 17 ژوئن 2004، با شکایت اداره اطلاعات کردستان دستگیر و زندانی شد.

دادگاه عمومی شهر سنندج طی چند جلسه دادگاهی در سال 2005 محمدصدیق کبودوند را به اتهام «تشویش اذهان عمومی» و» طرح مسائل و حقوق ملی کردها» به 5 سال محرومیت از مدیر مسئولی و سردبیری، 18 ماه  حبس، و لغو امتیاز » پیام مردم» و ممنوعیت انتشار آن محکوم کرد

دادگاه تجدید نظراستان در آوریل 2006 حکم دادگاه بدوی را تایید کرد. بعلاوه  تعلیق 12 ماه حبس را ابطال و آنرا به تعزیری تبدیل کرد. اداره اجرای احکام دادگستری کردستان در 5 سپتامبر 2006 با تعیین مهلت 20 روزه از محمدصدیق کبودوند خواست تا جهت اجرای حکم زندان، خود را معرفی کند. البته اعتراض به این حکم پیش تر به دیوان عالی کشور ارجاع شده بود که پاسخی برای آن دریافت نشده است.

سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان ( RMMK) :

سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان در راستای تقاضا برای توجه به حقوق بشر و رعایت حقوق بشر در کردستان ایران مطابق با اعلامیه جهانی حقوق بشر در 9 آوریل 2004 با همت محمدصدیق کبودوند و تعدادی از دوستان و همفکران ایشان در نشریه پیام مردم و تعدای از فعالان کردستان ایران، در تهران تاسیس شد. محمدصدیق کبودوند در واقع بنیانگذار RMMK است. ایشان از ابتدای تاسیس این سازمان سمت دبیرکلی و سخنگویی و پس از تصویب اساسنامه در آوریل 2006 (با حذف سمت دبیرکلی و جایگزینی رئیس کلی در اساسنامه)، مسئولیت رئیس کل و سخنگویی را کماکان عهده دار شد.

RMMK طی یک 22 ماه از شروع فعالیت، تا کنون بیش از 700 گزارش و خبری از نقض حقوق بشر در کردستان منشر کرده که طی این گزارشها و خبرها به بازداشت و دستگیری بیش از 2000 نفر، محاکمه صدها نفر، زندانی شدن چند صد نفر، اعدام و کشته شدن دهها نفر، خودکشی و خودسوزی صدها زن اشاره شده است.

طی مدت یاد شده حدود یکصد بیانیه، اطلاعیه و نامه سرگشاده خطاب به مسئولان امنیتی و قضایی و مقامات حکومتی و همچنین خطاب به وجدانهای بیدار صادر شده، که در آنها؛ تقاضای رعایت حقوق بشر و حقوق شهروندی، پایان دادن به نقض حقوق بشر، تقاضای آزادی و رهایی بازداشت شدگان و زندانیان و درخواست برای برگزاری دادگاههای علنی و عادلانه شده است. این سازمان چندین فراخوان برای لغو حکم اعدام و سنگسار چند محکوم به اعدام صادر کرده ، در همین رابطه فراخوان لغو اعدام در ایران و لغو زندان برای فعالان سیاسی داده است.. آخرین فراخوان سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان اعلام 3 روز روزه سیاسی در کردستان در زوهای 18، 19، و 20 ژانویه 2007 در اعتراض ادامه انقض گسترده حقوق بشر در کردستان بود که با استقبال بسیار گسترده فعالان دانشجویی، اساتید، فعالان کارگری، زنان و فعالان سیاسی و مدنی و روزنامه نگاران و فعالان حقوق بشر در داخل کشور و احزاب و سازمانهای سیاسی مواجه شد.

طی 22 ماه گذشته محمدصدیق کبودوند 165 مصاحبه رادیویی، تلویزیونی، با نشریات و سایر رسانه ها در رابطه با افشای نقض حقوق بشر در کردستان ایران داشته است. علاوه بر موارد ذکر شده رئیس سازمان، صدها دیدار و گفتگو با شخصیتها، مسئولان نهادهای مدافع حقوق و وکلا و سایرین داشته و برای تعدادی از دستگیر شدگان، وکلایی که خود آمادگی کمک و همکاری داشته اند، معرفی کرده است.

سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان در حال حاضر صدها عضو دارد که اعضا به دلایل امنیتی بویژه در شهرستانها عموما ناشناخته مانده اند. بخشی از اعضای سازمان در مجموعه «گزارشگران سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان» در شهرها و روستاهای کردستان بسان دیدبانان حقوق بشر موارد نقض حقوق بشر را به مرکز اطلاع رسانی این سازمان گزارش می کنند. این سازمان اخیرا یک شبکه خبری به نام»خبرگزاری دیده بان حقوق بشر کرد» راه اندازی کرده و خبرهای مربوط به موارد نقض حقوق بشر را در سطحی گسترده تحت پوشش دارد. البته به دلایل امنیتی مدیریت مجموعه های زیر گروه سازمان تحت نظر و کنترل رئیس کل اداره می شود.

برخورد دستگاههای امنیتی و حکومتی تاکنون شامل دستگیری و بازداشت تعدادی از اعضای سازمان، تحت اتهاماتی از قبیل تشویش اذهان عمومی، تبلیغ برضد جمهوری اسلامی و ارتباط با احزاب سیاسی بوده است. در حال حاضر رئیس سازمان و چهار عضو دیگر این نهاد در زندان به سر می برند و 11 عضو دیگر پرونده های در جریان در دادگاهها دارند. همچنین دستگاههای امنیتی و قضایی تا کنون 6 سایت اینترنتی متعلق به این سازمان فیلترگذاری و مسدود کرده اند.

در پایان ذکر این نکته یادآور میگردد؛ برخی گزارشها حاکی از آن است که دستگاههای امنیتی و قضایی پرونده بزرگی در خصوص فعالیتهای کبودوند و سازمان تحت مدیریت ایشان گردآوری و آماده نموده اند. که احتمالا» با اجرایی شدن حکم حبس ایشان (موضوع محکومیت پیام مردم) پرونده اخیر الذکر افتتاح و به اصطلاح گشوده خواهد شد. آگاهان امور، موضوع حکم حبس در رابطه با هفته نامه پیام مردم را صرفا» بهانه ای برای آغاز احتمال برخورد خشن حکومت جمهوری اسلامی با محمدصدیق کبودوند و سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان ارزیابی می کنند.

ئه‌مریکا ڕه‌تیکرده‌وه یارمه‌تی چه‌کی دابێته پ.ک.ک

مانشێت نیوز، ئه‌نقه‌ره: ئه‌مرۆ باڵوێزخانه‌ی ئه‌مریکا له ئه‌نقه‌ره ئه‌م هه‌واڵانه‌ی به‌درۆخسته‌وه‌ که سێ گه‌ریلای ته‌سلیمبوو کردویانه سه‌باره‌ت به دانی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی له لایه‌ن ئه‌مریکاوه به پ.ک.ک.

«کاترین سکاڵۆ» وته‌بێژێک به ناوی بالوێزخانه‌ی ئه‌مریکا له ئه‌نقه‌ره ئه‌م هه‌واڵانه‌ی به درۆ زانی که باس له یارمه‌تی چه‌ک و ته‌قه‌مه‌نی ئه‌مریکا به پ.ک.ک ده‌کات و گوتیشی که ئه‌م ئیدعایه «کۆمیک و بێخوده»، چونکه ئه‌مریکا پ.ک.ک به گرووپێکی تیرۆریستی ده‌زانێ و به‌ڕده‌وامیش به هاوکاری تورکیا، خه‌ریکی به‌ره‌نگاری ئه‌م ڕێکخراوه‌یه‌ ده‌کاته‌وه.

شایانی باسه که دوێنێ مێدیاکان و که‌ناڵه‌کانی ته‌له‌ڤزیۆنی له هه‌وڵێکی چه‌واشه‌کارانه‌ و له‌ چوارچێوه‌ی شه‌ڕی ده‌روونی دا، وێنه‌ی و فیلمی دانپێدانانی 3 که‌سیان بڵاوکرده‌وه که گۆیا گه‌ریلایی پ.ک.ک‌ن و خۆیان ڕاده‌ستی هێزه‌کانی ئه‌رته‌شی تورکیا له شڕناخ کردۆته‌وه و ئه‌م سێ که‌سه ئیدعا ده‌که‌ن که 2 ماشێنێ زرێپۆشی ئه‌مریکا له کوردستانه‌وه چه‌کی جۆری «M-6″یا هێناوه‌ته قه‌ندیل و داویانه‌ته پ.ک.ک.

پارتی AKP ئه‌ردۆغان و پارتی نه‌ته‌وه‌په‌رستی تورکیا پڕۆپاگه‌نده به له‌سێداره‌دانی ئۆجه‌لان ده‌که‌ن

مانشێت نیوز، تایبه‌ت: پارتی عه‌داڵه‌ت و گه‌شه‌پێدانی AKP به سه‌رۆکایه‌تی ئه‌ڕدۆغان، ماوه‌یه‌که‌ له میتینگه‌کانی پرۆپاگه‌نده‌ بۆ هه‌لبژاردن دا له‌گه‌ڵ «پارتی بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌په‌رست MHP» له سه‌ر له‌سێداره‌دان و نه‌دانی ئۆجه‌لان تووشی شه‌ڕ بوونه!

پارتی بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌په‌ڕست MHP که به «گورگه‌ بۆزه‌کان» ده‌ناسرێن، به توندی هێرش ده‌کاته سه‌ر ئه‌ردۆغان و شێواز و سیاسه‌ته‌کانی حکومه‌ت له به‌ره‌نگاری پ.ک.ک دا ڕه‌خنه ده‌کات و به ناسه‌رکه‌وتوو و ترسه‌نۆکانه وه‌سفده‌کات و ده‌شڵێ که هه‌م لازمه که «عه‌بدوڵا ئۆجه‌لان» وه‌کو «ڕێبه‌ری فیتنه» «له‌سێداره‌ بدرێ» و هه‌میش «هێرس بکرێته سه‌ر کوردستان» چونکه «سه‌رچاوه‌ی تیرۆره».

له‌م رۆژانه‌ی دوایی، ئه‌ردۆغانیش له میتینگێکی تر دا و له‌ وه‌ڵامی ئه‌م لێدوانه‌ پاش ئاماژه‌ به‌مه‌ که له کاتی گرتنی «عه‌بدولا ئۆجه‌لان، ڕێبه‌ری پ.ک.ک» دا ئه‌م پارته‌ش شه‌ریکی ده‌وله‌ت بووه، به پێکه‌نینه‌وه‌ به «ده‌وله‌ت باخچه‌لی» ڕێبه‌ری پارتی نه‌ژادپه‌رستی MHP ده‌ڵێ که » ئۆجه‌لانیان پێشکه‌ش به تۆ کرد و ئه‌تۆ چووی و ئیمڕاڵی‌ت بۆ ئاوه‌دان کرده‌وه» و له ڕۆژی دوایی دا باخچه‌لی، سه‌رۆکی MHP ده‌لێ که » تۆش ئۆجه‌لان عه‌فو کرد و کۆشکێکت له ئیمڕاڵی بۆ ئاوه‌دان کرده‌وه .من ته‌نافی له‌سێداره‌دانه‌که‌م دا به‌ تۆ و تۆ و حکومه‌ته‌که‌ت ئه‌م پیاوه نه‌بوون که ئۆجه‌لان له‌سێداره‌ بده‌ن و ئه‌مجاره ئێمه‌ کاره‌ نیوه‌ته‌واوه‌که‌ی تۆ کۆتایی پێدێنین».

له دوایین هه‌لوێستیش دا دیسان ڕێبه‌ری پارتی بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌په‌رست، ته‌نافێکی له‌سێداره‌دانی هێناوه‌ته سه‌ر شوێنی میتینگه‌که‌ و به‌ جه‌ماوه‌ری ئاماده‌بووی نیشان ده‌دات و به ئه‌ردۆغان و حکومه‌ته‌‌که‌ی ده‌لێ «ها ئه‌مه‌ش، ته‌ناف، ده‌ پیاوه به و بیگره و ئاپۆی له‌سێداره‌ی بده» و هه‌ڕوه‌ها هه‌ڕه‌شه‌‌ی ئه‌وه‌س ده‌کات که ئه‌گه‌ر بێت و ده‌سه‌ڵات بگرێته ده‌ست، MHP یه‌کێک له‌م کارانه‌ی که ده‌یکات، له‌سێداره‌ دانی ئۆجه‌لان ده‌بێت.

شه‌ڕ و پۆلێمیکی سیاسی له نێوان ئه‌ردۆغان و باخچه‌لی له سه‌ر ئۆجه‌لان به‌رده‌وامه. به‌ڵام ئه‌مه هه‌مووی گه‌مه‌ی سیاسی و پرۆپاگه‌نده بۆ ڕاوی ده‌نگی هاولاتیانی تورکیایه‌ و به‌س.

که‌مپه‌ینێکی ئیمزا بۆ ئازادی «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوووه‌ند» سه‌رۆکی ڕ.م.م.ک ده‌ستی پێکرد

مانشێت نویز، تاران: ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان ده‌ستی به ئه‌نجامی که‌مپه‌ینێکی ئیمزا کۆکردنه‌وه‌ کرد به مه‌به‌ستی داخوازی ئازادکردنی «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند» سه‌رۆکی ڕێکخراوه‌که‌ که ڕۆژی یه‌کشه‌ممه‌ له لایه‌ن پۆلیسی ئێرانه‌وه ده‌زگیر و ڕاپێچی گرتووخانه‌ی ئێڤین له تاران کراوه.

ڕ.م.م.ک له به‌یاننامه‌یه‌ک دا وێڕای باس له‌م زه‌خت و گووشار، هه‌ڕه‌شه‌ و به‌ربه‌ستانه‌ی که ڕژێمی ئێران له‌م دوو ساله‌ی دوایی دا بۆ ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان و که‌بوودوه‌ند پێکیان هێناوه‌، باس له سیاسی بوونی بڕیاری گیرانی ناوبراویش ده‌کات و ئامانجی ڕه‌ژێمیش له‌م کرده‌وه‌، سازکردنی به‌ربه‌ست و کێشه‌یه‌کی تر بۆ ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان و پارێزڤانی له مافی پێشێلکروای مرۆڤی کورد ده‌زانێ.

ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان، هه‌ر به‌م بۆنه‌وه، که‌مپه‌ینێکی ئیمزا کۆکردنه‌وه‌ی له سه‌ر مالپه‌ری سه‌ره‌کی ڕێکخراوه‌که ده‌سپێکردووه و داوا له سه‌رجه‌م، هاولاتیان، چالاکانی سیاسی و مه‌ده‌نی، پارێزڤانانی مافی مرۆڤ، ده‌زگا و ناوه‌ند و ڕێکخراوه‌کانی به‌شه‌ردۆست و ئازادیخواز له ناوخۆ و سه‌رجه‌م وڵاتانی جیهان ده‌کات که به‌شداری ئه‌م که‌مپه‌ینه ببن و به هه‌ر شێوه که له ده‌ستیان دێت، خوازیاری ئازادکردنی «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند» بن.

ئادره‌سی ماڵپه‌ڕه‌که بۆ به‌شداری له که‌مپه‌ین: http://www.rmmk.net

مه‌یلی پێوه‌ندی بۆ به‌شداری له که‌مپه‌ین: prmmkkurd@gmail.com

زانرا که 8 گه‌ریلا کوژراوه‌که‌ی پ.ک.ک له شرناخ ژه‌هراوی کراون و به بێهۆشی کوژراون

مانشێت نیوز، شڕناخ: زانرا که ئه‌م 8 گه‌ریلایه‌ی پ.ک.ک که له رۆژی 27ی ژووئه‌ن، هه‌واڵی کوژرانیان له به‌ڕزایه‌کانی ئولوده‌ڕه‌ی شڕناخ بلاوبۆوه‌، له کۆمپلۆیه‌ک دا و به ده‌ستی جه‌رده‌انان و ئه‌رته‌ش ژه‌هراوی کراون و پاشان به بێهۆشی گوله‌بارانیان کردوون.

ئاژانسی فورات له زاری چه‌ند سه‌رچاوه‌ی ئاگادار له‌ ناوچه‌که‌ و دوابه‌وای لێکۆڵینه‌وه‌ی ورد له‌مباره‌وه ئاشکرای کرد که 8 گه‌ریلای هه‌په‌گه‌ که له ناویان دا گه‌ریلایه‌کی به‌ناوبانگ به ناوی «دوکتۆر ماهیر»یش هه‌بووه، ماوه‌ی چه‌ند حه‌وتووی ڕابردوو زه‌بری گه‌وره‌یان له ئه‌رته‌شی تورکیا له‌م ناوچه داوه و هه‌ر بۆیه‌ش پیلانی ژه‌هرخوارد کردن و کوشتنی به فێل و ده‌هۆیان بۆ داده‌ڕێژن.

کۆمپلۆیه‌که و پیلانی ژه‌هرخواردکردنی ئه‌م 8 گه‌ریلایه‌ به‌م شێوه بووه: له داوێنی چیای که‌له‌مه‌مه‌ی ناوچه‌ی ئولوده‌ڕه‌ی شرناخ، عه‌شیره‌تی «ڕه‌پین» ژیان ده‌کات که ڕێژه‌یه کی زۆریان جاش تێدا هه‌ڵکه‌وتووه و کۆمه‌ڵێک له دانیشتوانی گوندی «خه‌ڵات» له داوێنی ئه‌م چیایه، ماوه‌یه‌که‌ ئاگاداری بوونی گه‌ریلا له‌م شوێنه‌ن و ورده ورده خوارده‌مه‌نی و ئه‌رزاق بۆ گه‌ریلا ده‌به‌ن و به‌م شێوه پێوه‌ندیه‌ی جێگه‌ی متمانه ساز ده‌که‌ن، پاش ماوه‌یه‌ک، ئه‌مجاره به ئاماده‌ بوونی جاشه‌کان و ئه‌رته‌ش، خۆراکی ژه‌هراوی بۆ گه‌ریلا ده‌بردرێ و پاش 6 کاتژمێر دوو تیمی جه‌رده‌وان، ده‌چێته چیا و شوێنی گه‌ریلاکان و هه‌ر 8 گه‌ریلاکه‌ به بێهۆشی ده‌بیننه‌وه و به ده‌ستووری ئه‌رته‌ش هه‌ر به‌م وه‌زعه‌ تیربارانیان ده‌که‌ن و پاشان هه‌ول ده‌ده‌ن که وا دیار بخه‌ن که له شه‌ڕ دا کوژراون.

پاش ئه‌م ڕووداوه‌، بێ ئه‌وه‌ی یه‌ک جاش و عه‌سکه‌ر برینێکی وێبکه‌وێ و تووشی ئۆپێراسیۆنێک ببن، 8 گه‌ریلاکه‌ ده‌کوژرێن و یه‌کێک له جاشه‌کان له ئاوایه‌ک تاریف له خۆی ده‌کات و له میانه‌ی قسه‌کانی دا، دان به‌وه داده‌نێ که گه‌ریلاکانیان ژه‌هراوی کردوون و خۆی به ته‌نیا 3 گه‌ریلای به بێهۆشی کوشتووه.

ڕێکخراوی جیهانی چاوه‌دێری مافی مرۆڤ: هێزه‌کانی ئاسایشی کوردستان ئه‌شکه‌نجه‌ی ده‌زگیرکراوان ده‌‌ده‌ن

مانشێت نیوز، نیۆیۆرک: ڕێکخراوی چاوه‌دێری مافی مرۆڤی جیهانی له ڕاپۆرتێکی 58 لاپه‌ری دا باس له ئه‌شکه‌نجه‌دران و مامه‌ڵه‌ی خه‌راپی ئاسایشی کوردستان له‌گه‌ڵ گیراوان ده‌کات و ده‌ڵێ که له کوردستان پڕۆسه‌ی یاسایی پێشێل ده‌کرێ.

له ڕاپۆرته‌که‌ دا که به زمانی کوردیش له سه‌ر لاپه‌ره‌ی سه‌ره‌کی ڕێکخراوه‌ی HRW دانراوه هاتووه که «له مانگی نیسان بۆ ئۆکتۆبری 2006 له هه‌رێمی کوردستان به‌دواداچوون له سه‌ر ڕه‌وشی گیراوان کراوه و له ئاکامی 150 چاوپێکه‌وتن له‌گه‌ڵ گیراوان له گرتووخانه‌کانی هه‌رێمی کوردستان دا و ده‌رکه‌وتووه که هێزه‌کانی ئاسایشی کوردستان زۆر به ئاسایی و به شێوه‌یه‌کی ڕووتین گیراوان ئه‌شکه‌نجه ده‌ده‌ن، مافه‌کانیان پێشێل ده‌که‌ن و پڕۆسه‌ی یاسایش وه‌به‌رچاو ناگرن.

سارالی ویستن، به‌رپرسی به‌شی رۆژهه‌ڵاتی ناڤین و باکووری ئه‌فریقیایی ڕێکخراوی HRW به ئاشکرا ڕه‌خنه له حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان ده‌کات که به شێوه‌یه‌کی سیسته‌ماتیک ئه‌شکه‌نجه‌ی گیراوان ده‌کات و ده‌ڵێ که پێویسته حکومه‌تی هه‌رێم، میکانیزمێک فه‌راهه‌م بکات بۆ ئه‌وه‌ی به شێوازی یاسایی مامه‌ڵه‌ له‌گه‌ڵ گیراوان بکرێت و تۆمه‌تباران بتوانن پێداچوونه‌وه به سه‌ر هۆکاری ده‌زگیرکردنیانه بکه‌ن و له کاتێکی گونجاو دا دادگایی بکرێن.

ڕێکخراوه‌که وێڕای سپاسی خۆی له هه‌ندێک له به‌رپرسانی هه‌رێم بۆ هه‌وڵدانیان به‌ره‌و چاکسازی له‌ سیسته‌می گرتووخانه‌ و سزا و یاسای گیراوان دا، به‌ڵام هاوکاری زۆرتری ده‌سه‌ڵاتدارانی ده‌وێت و ده‌یه‌وێ په‌له‌ بکرێت بۆ دابین کردنی مافی گیراوان له ڕاگرتنی که‌م و دادگای دادپه‌روه‌رانه.

ئه‌مه‌ش ده‌قی ڕاپۆرته‌که‌

HRW: هێزه‌کانی ئاسایشی کوردستان ئه‌شکه‌نجه‌ی ده‌زگیرکراوان ده‌‌ده‌ن

مراد قه‌ره‌یه‌لان: ڕفاندنی ئێمه‌ به‌م ئاسانیه‌ش نیه!

مانشێت نیوز، به‌هدینان: «مراد قه‌ره‌یه‌لان»، سه‌رۆکی کۆما جیڤاکێن کوردستان، له لێدوانێک دا وێڕای ئاماژه‌ به سێناریۆکانی ئه‌ستیتۆی هادسۆن له ئه‌مریکا وتی «ئێمه‌ مومکینه تووشی پێکدادان بین، شه‌ر ده‌که‌ین، و برینداریش بکرێین، به‌ڵام ڕفاندنی ئێمه مومکین نیه».

بلاوبوونه‌وه‌ی ده‌نگۆی پیلانڕێژی ڕفاندنی مراد قه‌ره‌یه‌لان و جه‌میل بایک له ڕێبه‌رانی پ.ک.ک، به هاوکاری میت و یه‌کێتی نیشتمانی کوردستان و ڕاده‌ستکردنه‌وه‌یان به تورکیا له ئه‌نستیتۆی هادسۆن له ئه‌مریکا نقاشی مه‌زنی لێکه‌وته‌وه و له‌مباره‌وه قه‌رح‌یه‌لان به‌م شێوه بۆ فورات ده‌دوێ: ئێمه له وڵاتی خۆمان ده‌ژین، له چیاکانی خۆمانین، به هێز و توانانی خۆمان، پارێزڤانی له‌ خۆمان ده‌که‌ین، سه‌یره، چۆن ده‌توانن ئێمه‌ بگرن و به دیلی بگرن پێمان سه‌یره. گۆیا ئێمه له میانه‌ی دانووستان و وتووێژ دا ده‌گرن و ده‌ڕفێنن و فڵان، ئێمه‌ش بۆخۆمان ته‌دبیر و پیلانی خۆپاراستنمان هه‌یه و به‌م شێوه‌ش ئاسان نیه.

ده‌یانه‌وێ له نێوان کوردان کێشه‌ ساز بکه‌ن

قه‌ره‌یه‌لان له لێدوانه‌کانی باس له‌مه‌س ده‌کات که سیاسه‌تی تورکیایه که ده‌یه‌وێ کێشه‌ له نێوان کوردان ساز بکات و لایه نه‌کانی تووشی ناخۆشی و شه‌ر بکات و پاش ئه‌وه‌ی که کوردانی باشووریش ڕایانگه‌یاند که ئه‌وان به‌شداری ئه‌م پلانه‌ی تورکیا نابن، چاوه‌ڕوان ده‌کرێ که‌ له‌مه‌ودوا تورکیا هێرس بکاته سه‌ر ئه‌‌وانیش.

ناوبراو ده‌ڵێ که ئێستا قۆناخی یه‌کگرتووی نه‌ته‌وه‌ی و به‌رزبوونه‌وه‌ی ئاستی رۆشنبیری کۆمه‌لگایی کورده‌واریه و هه‌ر بۆیه‌ش وه‌کو پێشوو نیه که حکومه‌تی تورکیا وا به ئاسانی پۆلێتیکای تێکده‌رانه له نێوان کوردان دا پێڕه‌و بکات. ته‌نیا خواستی تورکیاش ئه‌مه‌یه که داوا له یه‌کێتی و پارتی ده‌کات که ئێوه‌ به‌یه‌که‌وه بیکه‌ن به شه‌ڕ. ده‌نا خۆ هه‌موو لایه‌نێک ده‌زانێ که‌س ناتوانێ که ئێمه‌ له شوێنی خۆمان بخاته ده‌ر. چونکه خۆشیان نه‌یانتوانی ئه‌مه بکه‌ن. جگه‌ له‌مه‌ ئێستا ئێمه‌ له سه‌ر خاکی ولاتانی تریش نین، له خاکی کوردستانین و ئێمه له‌ لوتکه‌ی سه‌رهه‌لدان و به‌رخۆدانه‌کانی سه‌دان ساڵه‌ی کوردان، جێگیرین.

ئامانجی سه‌ره‌کی کوردستان به گشتیه

ئه‌م هه‌مۆ پڕۆپاگه‌نده‌ی که سه باره‌ت به به‌زاندنی سنووره‌کانی عێراق ده‌کرێ، هه‌موو چه‌واشه‌کاریه، چونکه ئامانجی سه‌ره‌کی کوردستان به گشتی خۆیه‌تی که تورکیا ده‌یه‌وێ هێرشی بکاته سه‌ر و هه‌روه‌ها که‌رکووک که تورکیا ده‌یه‌وێ به شکڵی دڵخوازی خۆی چاره‌سه‌ری بکات. ئامانج لاوازکردنی ئابوور و ستراتێژیه‌تی کوردستانه و بۆیه‌ش به‌رده‌وام له رۆژه‌ڤیان دایه و ده‌یانه‌وێ که جیهانیش له‌گه‌ل خۆیان بخه‌نه سه‌ر هێڵی هاوکاری و به ئاشکرا ده‌‌ڵێن که «ئێمه گه‌لی کورد ناناسین و ئێوه‌س وه‌رن به‌م شێوه‌ له‌گه‌لمان بکه‌ون».

قه‌ره‌یه‌لان سه‌باره‌ت به قۆناخی هه‌ڵبژاردنیش وتی که ئه‌رته‌ش هه‌وڵی شێواندنی کوردستان و بزووتنه‌وه‌ی کوردی ده‌دات و ئامانجه سیاسیه‌کانی خۆشی له‌م یه‌که‌ تاقیب ده‌کات. له به‌رانبه‌ریش دا بزووتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازانه‌ی کورد ده‌زانێ که چۆن به‌ره‌نگاری ئه‌م هێرش و هه‌لوێست و پیلانانه‌ ببێته‌وه. تورکیا له ساڵی 2007 دا ده‌یه‌وێ که بزووتنه‌وه‌ی کورد له هه‌موو پارچه‌کانی کوردستان به یه‌که‌وه سه‌رکوت بکات و ئه‌م کۆنسێپته ی کردۆته ئامانج.

مه‌سعوود بارزانی بۆ EuoroNews: هێرسی تورکیا بۆ کوردستان فه‌لاکه‌ت دێنێته ئاراوه

مانشێت نیوز، هه‌ولێر: «مه‌سعوود بارزانی» له لێدوانێک دا بۆ که‌نالی ئاسمانی EuoroNews باس له‌وه ده‌کات که هێرشێکی چاوه‌ڕوانکراوی تورکیا بۆ کوردستان، ناوچه‌که تووشی فه‌لاکه‌ت ده‌کات و هێزی پێسمه‌رگه‌ی کوردستان له سه‌ره‌وه و هێزه‌کانی عێراقیش به توندی وه‌لامی هێرشی تورکیا ده‌ده‌نه‌وه.

«مه‌سعوود بارزانی» سه‌رۆکی هه‌رێمی کوردستان له دیمانه‌یه‌ک دا له‌گه‌ل که‌نالی ئاسمانی فره‌زمانی EuoroNews، له وه‌لامی پرسیارێک دا سه‌باره‌ت به ئه‌گه‌ری هێرشی سه‌ربازی تورکیا بۆ کوردستان به‌م شێوه ده‌دوێ: ماوه‌ ماوه‌ ئێمه‌ هه‌ڕه‌شه‌ی تورکیامان له‌مه‌ر هێرشی سه‌ربازی بۆ کوردستان گوێ لێده‌بێ، به‌ڵام، ئێمه له سه‌ر ئه‌م بڕوایه‌ن که باشترین ڕێگه‌چاره‌ی کێشه‌کان دیالۆگه نه‌ک سه‌ر.

بارزانی هێرشی تورکیا بۆ کوردستان به «فه‌لاکه‌ت» وه‌سفده‌کات و له وه‌ڵامی پرسیاری که‌نالی یورۆنیوزیش دا سه‌باره‌ت به مه‌به‌ستی له فه‌لاکه‌ت به‌م شێوه‌یه‌ ده‌دوێ: ناوچه‌که تووشی شه‌ڕێکی مالوێرانکه‌ر ده‌بێت و وڵاتانی تریش ده‌گرێته‌وه.

مه‌سعوود بارزانی، هۆشداری ئه‌مه‌ش ده‌داته تورکیا که ئه‌گه‌ر بێت و ئه‌م وڵاته هێرشی کوردستان بکات، نه‌ته‌نیا کوردستان به‌ڵکو له عێراقیشه‌وه به توندی به‌رپرچی هێرسه‌کانی ده‌درێته‌وه و سه‌باره‌ت به بوونی هێزه‌کانی ئه‌مریکاس له عێراق وبناوچه‌ ده‌ڵێ: نه‌ته‌نیا له ئاستی سیاسیه‌وه به‌ڵکو له باری پڕه‌نسیپ و بنه‌ماش دا بوونی هێزه‌کانی ئه‌مریکا له ناوچه گرینگیه‌کی تایبه‌تی هه‌یه و سه‌باره‌ت به پێناسه‌کردنی هێزه‌کانی هاوپه‌یمان به هێزی داگیرکه‌ریش ده‌ڵێ » هه‌ڵه‌ی گه‌وره پاش ئازادکردنی عێراق ڕوویدا و بریارنامه‌ی 1483ی ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یه‌کگرتووه‌کان به ده‌سپێکی هه‌ڵه‌که‌ ده‌زانێ که هێزه‌کانی ڕزگاری ده‌ری عێراقی به داگیرکه‌ر وه‌سفکرد”.

بارزانی له وه‌ڵامی پرسیارێک دا سه‌باره‌ت به ئه‌مه  که «ئایا ئێوه‌ ده‌تانه‌وێ که ئه‌مریکا عێراق، بۆ عێراقیه‌کان بێبهێڵێته‌وه؟» ده‌لێ «له نێوان عێراق و ئه‌مریکا دا پێویسته په‌یمانێکی دیاریکراو هه‌بێت، هه‌ر که‌س ئه‌رکه‌کانی بزانێ. ئه‌مریکیه‌کان نابی وه‌کو پۆلیس ده‌ت له ژیانی هاوڵاتیانی عێراقی وه‌‌ربده‌ن». سه‌باره‌ت به ڕۆڵی وڵاتانی بیانی له ئالۆزترکردنی ڕه‌وشی عێراقیش بارزانی له‌م بڕوایه‌دا که «وڵاتانێکی زۆر هه‌ن که کێشه‌یان له‌گه‌ڵ ئه‌مریکا هه‌یه و ئه‌م وڵاتانه‌ش ده‌یانه‌وێ خه‌رجی کێشه‌کانیان له‌گه‌ل ئه‌مریکا له مه‌یدانی عێراق و له سه‌ر خه‌ساری عێراق بکه‌ن. بۆیه‌ش چاوه‌ڕوان ناکرێ له ماوه‌یه‌کی کورتخایه‌ن دا کۆتایی به ئالۆزیه‌کان بێت».

مه‌سعوود بارزانی له به‌شێک له لێوانه‌کانی دا، ده‌ڵێ که من پرسیاری ئه‌وه له‌خۆم ده‌که‌م که گه‌لۆ ئه‌ورووپا بۆچی موداخله‌ی کاروباری ناوچه‌ ناکات و هه‌ر بۆیه‌ش بانگ له‌ یه‌کێتی ئه‌ورووپا ده‌کات که یارمه‌تی مالی و سه‌ربازی ئه‌مریکا بکات بۆ چوونه‌ده‌ری عێراق و ناوچه‌ له‌م ڕه‌وشه‌ و سه‌باره‌ت به ره‌وتی ئه‌ندامه‌تی تورکیا له یه‌‌کیه‌تی ئه‌ورووپاش دا ده‌ڵێت که بارودۆخی ئه‌ورووپا، دێمۆکراسی ڕاسته‌قینه‌ دێنێته تورکیا و هه‌ر بۆیه‌ش لایه‌نگری ئه‌وه‌ ده‌کات که تورکیا ببێته ئه‌ندامی ئه‌م یه‌کێتیه.

ده‌ركردنی‌ دوو رۆژنامه‌نووس له‌ حه‌وتوونامه‌ی‌ «دیدگاه‌»

كوردستان میدیا: دوو كه‌س له‌ ئه‌ندامانی‌ ده‌سته‌ی‌ نووسه‌رانی‌ حه‌وتوونامه‌ی‌ «دیدگاه‌» به‌ ناوه‌كانی‌ ئیجلال قه‌وامی‌‌و ئومید ئه‌حمه‌دزاده‌ به‌هۆی‌ گوشاری‌ وه‌زاره‌تی‌ ئیتلاعات له‌سه‌ر كارده‌ركران. حه‌وتوونامه‌ی‌ «دیدگاه‌» كه‌ له‌ گه‌لاوێژی‌ 1385ه‌وه‌ ده‌ستی‌ به‌كار كردبوو، چه‌ندین جار له‌لایه‌ن ئۆرگانه‌ ئه‌منییه‌تییه‌كانه‌وه‌

 به‌ مه‌به‌ستی‌ ده‌ركردنی‌ ئه‌ندامانی‌ ده‌سته‌ی‌ نووسه‌رانی‌ خرابووه‌ ژێر گوشار.

 وه‌زاره‌تی‌ ئیتلاعات، ئوستانداریی‌ كوردستان‌و ئۆرگانه‌ ئه‌منییه‌تییه‌كان له‌ ناوه‌ند‌و كوردستان ئه‌م بڵاوكراوه‌یان به‌ خاوه‌نی‌ مێژینه‌ی‌ دژایه‌تی‌ له‌ته‌ك شۆڕش‌و تێكدانی‌ ئه‌منییه‌تی‌ نه‌ته‌وه‌یی‌ ده‌زانی‌. گوشاره‌كان له‌ سه‌ره‌تای‌ ساڵی‌ 1386 دا به‌ راده‌یه‌ك بوون كه‌ به‌ڕێوه‌به‌ری‌ ئه‌م بڵاوكراوه‌یه‌ به‌ نووسینی‌ نامه‌یه‌ك بۆ ئۆرگانه‌ ئه‌منییه‌تییه‌كان ویستی‌ خۆی‌ بۆ ده‌ركردنی‌ ئیجلال قه‌وامی‌‌و ئومید ئه‌حمه‌دزاده‌ له‌ بڵاوكراوه‌ی‌ «دیدگاه‌» راگه‌یاندبوو. به‌ڕێوه‌به‌ری‌ حه‌وتوونامه‌ی‌ «دیدگاه‌» له‌ نامه‌كه‌ی‌دا هێنابووی‌: «به‌و هیوایه‌ی‌ كه‌ ده‌ركردنی‌ ئومید ئه‌حمه‌دزاده‌‌و ئیجلال قه‌وامی‌ مه‌ڵهه‌مێك بێت بۆ سه‌ر برینه‌كانی‌ ئێران‌و ئیسلام». پاش نووسینی‌ ئه‌م نامه‌یه‌‌و رێككه‌وتنی‌ به‌رپرسانی‌ بڵاوكراوه‌كه‌ ناوبراوان له‌ بڵاوكراوه‌ی‌ «دیدگاه‌» ده‌ركران

«ئالێن جانستۆن» هه‌وڵنێری ڕفێندراوی بی‌بی‌سی‌ پاش 4 مانگ ئازاد کرا

مانشێت نیوز، غه‌زه: ئالێن جانستۆن، هه‌واڵنێری بی‌بی‌سی‌، پاش 4 مانگ له تێپه‌ڕبوونی به سه‌ر ڕفاندنی له که‌رتی غه‌زه و له لایه‌ن، گرووپێکی نیزێک به ئه‌لقاعیده به ناوی «ئه‌رته‌شی ئیسلام»، دوابه‌دوای گفتگۆی حه‌ماس و ئه‌م ڕێکخراوه ئه‌مرۆ ئازاد کرا.

ئاژانسی رۆیته‌رز ڕایگه‌یاند که جانستۆن پاش ئازادبوونی براوه‌ته مالی «ئیسماعیل هانیه، سه‌رۆک وه‌زیری له‌سه‌رکار لادراوی حه‌ماس له که‌رتی غه‌زه‌ی فه‌له‌ستین و له یه‌که‌م لێدوانی دا باسی له ناخۆشی و تاڵی ئه‌م ته‌جره‌به کردووه و ئازادی به گه‌وره‌ترین شت ناوبردووه» و هه‌روه‌ها ده‌ڵێ ماوه‌ی سێ مانگ له ژوورێکی به په‌نجه‌ره و 48 کاتژمێر به ده‌ست و پێ به‌ستراوی به زنجیر بووه و له‌م دوایه‌ش دا نیوکاتژمێرێکی لێدانی به‌رکه‌وتووه.

خالید مه‌شعه‌لی ڕێبه‌ری سیاسی حه‌ماس، به ڕۆیته‌رزی گووت که ئه‌م هه‌وڵه‌ی ئێمه بۆ ئازادکردنی جانسۆن نیشان ده‌دات که جیاوازی به‌رقه‌راری ئاسایش له لای ئێمه و فه‌تح چه‌نده‌یه و له‌ هه‌مان کاتیش دا «مه‌حموود عه‌بباس»ی سه‌رۆکی فه‌له‌ستین و ڕێبه‌ری فه‌تح ئه‌مه به نمایشێک وه‌فکرد و وتیشی که حه‌ماس و ئه‌رته‌شی ئیسلام که ئالێن جانستۆنی ڕفاندبوو، پێوه‌ندیان به یه‌که‌وه هه‌بووه.

ئالێن جانستۆن هه‌روه‌ها باس له‌مه‌ ده‌کات که «ئه‌رته‌شی ئیسلام» ئه‌م گرووپه ی که ڕفاندبووی «ڕێکخراوێکی بچووکی جیهادیه» که له میانه‌ی کێشه‌ی فه‌له‌ستین و ئیسرائیل دا ده‌یه‌وێ که زه‌بر له به‌ریتانیا بدات.

ساڵ و نیوێک سزای زیندان بۆ هاوڵاتیه‌کی بۆکانی

مانشێت نیوز، مه‌هاباد: دادگای شاری مه‌هاباد هاولاتیه‌کی بۆکانی به نێوی «فارووق کوێخا شیره» به تۆمه‌تی هاوکاری حیزبێکی کوردستانی به 1.5 زیندان و دوورخستنه‌وه‌ بۆ شارستانی خۆی مه‌حکووم کرد.

شایانی باسه که ساڵی ڕابردووش، «محه‌ممه‌د ساڵح» باوکی فارووق به تۆمه‌تی هاوکاری حیزبێکی کوردستانی به 8 ساڵ سزای زیندان و دوورخستنه‌وه‌ بۆ لاهیجان مه‌حکووم کرابوو.

به گوێره‌ی ئه‌م هه‌واڵه‌ی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان، فارووق کوێخا شیره که به ساڵ و نیوێک سزای زیندان مه‌حکووم کراوه‌، له ئاستی جه‌سته‌یه‌وه‌ فه‌له‌جه و له سه‌ر ئه‌و ڕه‌وشه‌وه‌ش هێستا ڕه‌وانه‌ی خۆی ده‌کرێ تا سزاکه‌ی له‌م شاره تێپه‌ر بکرێ.

ڕێکخراوی هه‌واڵنێرانی بێ سنوور: ئێران مه‌زنترین زیندانی رۆژنامه‌وانانی رۆژهه‌ڵاتی ناڤینه

مانشێت نیوز، پاریس: ڕێکخراوی هه‌واڵنێرانی بێسنوور، له ڕاپۆرتێک دا به گیرانی 6 ڕۆژنامه‌وان، ئێرانی به گه‌وره‌ترین زیندانی ڕۆژنامه‌وانانی ڕۆژهه‌ڵاتی ناڤین وه‌سفکرد و پاس له گووشار و ئازاری ڕۆژنامه‌وانانی سه‌ربه‌خۆ له لایه‌ن به‌رپرسانی ڕه‌ژیمه‌وه ده‌کات.

له ڕاپۆرتی ڕێکخراوی ڕۆژنامه‌وانانی بێ سنوور دا هاتووه:

10ی پووشپه‌ر، محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند، سه‌رۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان و به‌رپرسی حه‌وته‌نامه‌ی داخراوی په‌یامی مه‌ڕدۆم، له لایه‌ن هێزه‌کانی ئیتلاعاتی ئێرانه‌وه ده‌زگیر و ئه‌ندامانی ده‌زگای ئه‌منی ئێران چوونه مالی ناوبراو و کۆمپیوته‌ر و سی‌دی و به‌ڵگه‌ و کتێب و سه‌رجه‌م نووسراوه‌کانی ناوبراویان له‌گه‌ل خۆبرد و که‌بوودوه‌ندیشیان بۆ گرتووخانه‌ی ئێڤین له تاران ڕاگوازت.

ئه‌گه‌رچی هۆکاری گیرانی ناوبراو تا ئێستاش ڕانه‌گه‌یاندراوه‌، به‌ڵامکه‌بوودوه‌ند له خه‌رمانانی 1384 به ساڵێک سزای گیران له لایه‌ن دادگای پێداچوونه‌وه‌ی کوردستان مه‌حکووم کرابوو و تۆمه‌تگه‌لێک وه‌کو «بڵاوکردنه‌وه‌ی هه‌وڵی دوور له ڕاستی به مه‌به‌ستی شێواندنی بیروڕای گشتی، پێکهێنانی کێشه‌ له نێوان هاوڵاتیان به بڵاوکردنه‌وه‌ی بابه‌ت و نووسراوه‌ی پێوه‌ست به کێشه‌ی نه‌ته‌وه‌یی و ره‌گه‌زی» خسترابۆ پاڵی و به 5 ساڵیش قه‌ده‌غه‌بوونی کاروباری رۆژنامه‌وانی مه‌حکووم کرابوو. ناوبراو دوو ساڵه ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستانی دامه‌زراندووه‌، به‌ڵام تا ئێستا چه‌ندین جار ماڵپه‌ره‌که‌یان له لایه‌ن ئێرانه‌وه‌ فیلته‌ر کراوه.

سه‌عید مه‌تین پوور: ڕۆژنامه‌وانی حه‌وته‌نامه‌ی یارپاق و هاوکاری رۆژنامه‌‌کانی ناوچه‌ی ئازه‌ربایجانی ئێران، له 5ی جۆزه‌ردانه‌وه‌ له‌گه‌ڵ خێزانه‌که‌ی له زه‌نجان ده‌زگیر و پاش دوو ڕۆژ ڕه‌انه‌ی گرتووخانه‌ی ئێڤین له تاران کراوه‌ و ئێستاش له ژووری تاکه‌که‌سی به‌ندی 209 داگیراون و هۆی گیرانه‌که‌سیان نه‌زانراوه. ناوبراو مافی دیتنی بنه‌ماله و هاوڕێیان و پارێزه‌رانیشی نیه.

سه‌عید محه‌ممه‌دی (سه‌عید موغانلوو)، نووسه‌ر و شاعیر و سه‌رنووسه‌ری حه‌وته‌نامه‌ی ئازه‌ری یارپاق، له کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی له باکۆی ئازه‌ربایجان، له فڕۆکه‌خانه‌ی مێهرئابادی تاران ده‌زگیر و پاش دانانی بارمته‌ی ماڵی 100 میلیۆن تمه‌نی ئازاد کرا، به‌ڵام په‌ساپۆرتی ناوبراو له لایه‌ن به‌رپرسانی ئه‌منیه‌وه‌ ده‌ستی به‌سه‌دا گیراوه و تا ئێستاش هۆی گیرانه‌که‌ی نادیاره.

محه‌ممه‌د حوسێن فه‌لاحیه، هه‌واڵنێری که‌ناڵی ئاسمانی «ئه‌لعاله‌م» که ده‌زگای ڕاگه‌یاندنی به زمانی عه‌ره‌بی ئێرانه، له سه‌رماوه‌زی ساڵی 1385ه‌وه له زیندانه و ڕێکه‌وتی 9ی بانه‌مه‌ری ئه‌مساڵ له لایه‌ن دادگای شۆڕشی ئیسلامی ئێران له تاران و له پشت ده‌رگاکانی داخراوه، به تۆمه‌تی سیخوڕی، محاکمه و به سێ ساڵ سزای زیندان مه‌حکووم کراوه و ئێستاش له به‌ندی ئه‌منیه‌تی 209ی ئێڤین دایه و جگه له قه‌ده‌غه بوونی دیداری دۆستان، بنه‌ماڵه و پارێزه‌رانی، تووشی نه‌خۆشیه‌ و پێویستی به ده‌رمانی له ده‌ره‌وه‌ی زیندان هه‌یه.

کاوه‌ جه‌وانمه‌رد، ڕۆژی 26ی سه‌رماوه‌زی ساڵی ڕابردوو له سنه ده‌زگیرکرا. ناوبراو ڕۆژنامه‌وان و له نووسه‌رانی حه‌وته‌نامه‌ی که‌ره‌فتوو بوو و له لایه‌ن لقی 6ی دادگای شۆڕشی ئیسلامی سنه‌وه له 27ی بانه‌مه‌ر به تۆمه‌تی هه‌وڵدان بۆ شێواندنی ئاسایشی نه‌ته‌وه‌ی ئێران به دوو سال زیندان مه‌حکووم کرا.

عه‌دنان حه‌سه‌نپوور، ڕۆژنامه‌وانی حه‌وته‌نامه‌ی داخراوی ئاسۆ، نووسه‌ر و شاعیر، له 5ی ڕێبه‌ندانی ساڵی ڕابردووه له شاری سنه ده‌زگیر کراوه‌ و پاش چه‌ند مانگ بوونی له ده‌ستبه‌سه‌ری دا، تا ئێستاش له ره‌وشێکی نادیار دایه.

عه‌لی فه‌ره‌حبه‌خش، ، ڕۆژنامه‌وان و کارناسی ئابووری، هاوکاری زۆربه‌ی ڕۆنامه‌ ڕێفرۆمیسته‌کانی وه‌کو «یاس نو، شه‌رق، سه‌رمایه» ده‌کرد و 6ی سه‌رماوه‌زی 85 له کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی بۆ ئێران له فڕۆکه‌خانه‌ی مێهرئابادی تاران ده‌زگیر کرا و 6ی خاکه‌لێوه به تۆمه‌تی سیخوڕی، به سێ ساڵ زیندان مه‌حکووم و 69 هه‌زار دۆلاریشی سزا بۆ بڕایه‌وه و ڕێکخراوی ڕۆژنامه‌وانانی بێ سنوور پێشتر ناڕه‌زامه‌ندی خۆی له نه‌بوونی مافی ده‌رمان بۆ ئه‌م گیراوه ڕاگه‌یاندبوو.

ئیجلال قه‌وامی: که‌بوودوه‌ند تاوانی پارێزڤانی له دێمۆکراسی ومافی مرۆڤ ده‌دات

مانشێت نیوز، سنه: ئیجلال قه‌وامی، ڕۆژنامه‌وانی کورد، له وتووێژێک دا له‌گه‌ل ڕادیۆ فه‌رانسه، سه‌باره‌ت به هۆکاری ده‌زگیرکردنی که‌بوودوه‌ند ه‌لێ که ناوبراو تاوانی پارێزڤانی له مافی مرۆڤ و دێمۆکراسی ده‌دات و گیرانه‌که‌ی چاوه‌ڕوانکراو بوو.

قه‌وامی وێڕای جه‌خت کردنه‌وه له سه‌ر ئه‌مه که گیرانی که‌بوودوه‌ند هیچ، ده‌سکه‌وتێکی بۆ دژه‌به‌رانی دێمۆکراسی ومافی مرۆڤ نابێت و ئه‌م هه‌وڵانه که زۆرتر به مه‌به‌ستی پێشگیری و به‌ربه‌ست خستنه‌ سه‌ر کاری که‌بوودوه‌ند و ڕ.م.م.ک‌یه ناتوانێ ڕێگه‌ له‌م ڕه‌وته بگرن.

ناوبراو هه‌روه‌ها باس له ڕه‌وشی ئاسته‌می رۆژنامه‌وانانی کورد ده‌کات و بۆ وێنه‌ش گووشار بۆ سه‌ر نووسه‌ران و ڕۆژنامه‌وانانی حه‌وته‌نامه‌ی دیدگا ناوده‌بات و هیوای ئه‌مه‌ش ده‌خوازێ که ده‌زگای قه‌زایی ئێران به وشیاریه‌وه‌، هه‌رچی زووتر محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌دن سه‌رۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان، ئازاد بکات.

ڕاهێنه‌ری تیپی هه‌ڵپه‌ڕکێی «ڕۆژهه‌لات» له ئاکامی ڕووداوێکی هاتووچۆ دا گیانی له‌ده‌ست دا

مانشێت نیوز، کۆیه: دوێنێ ئێواره «فه‌ردین سادقی»، دامه‌زرێنه‌ر و ڕاهێنه‌ری تیپی هه‌لپه‌ڕکێی لاوانی «رۆژهه‌ڵات»، له ئاکامی ڕووداوێکی هاتووچۆ دا له‌ کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی بۆ بنکه‌کانی حیزبی دێمۆکرات له کۆیه، گیانی له ده‌ست دا.

به گوێره‌ی سه‌رچاوه‌کانی هه‌واڵ له باشووری کوردستانه‌وه، «فه‌ردین سادقی» ته‌مه‌ن 24 ساڵه‌، که پێشمه‌رگه‌ی حیزبی دێمۆکرات و دامه‌زرێنه‌ر و ڕاهێنه‌ری تیپی هه‌ڵپه‌ڕکێی ڕۆژهه‌لات بوو، له کاتی گه‌ڕانه‌وه‌ی بۆ بنکه‌کانی حیزب، ماشێنێکی جۆری پیکاپ له ماتۆرسیکلێته‌که‌ی دا و به سه‌ختی برینداری کرد و پاشان به هۆی ئه‌م ڕووداوه‌ ناوبراو گیانی له ده‌ست دا.

فه‌ردین سادقی له دایکبووی سنه‌ی ڕۆژهه‌لاتی کوردستان و پاش پێوه‌ستبوونی به ڕیزه‌کانی پێشمه‌رگه‌ی حدکا، ماوه‌ی چه‌ند ساڵه گرووپی هه‌لپه‌رکێی ڕۆژهه‌لاتی دامه‌زراندووه و له ناو مێدیاکانی کوردی و که‌ناڵه‌کانی ڕاگه‌یاندنه‌وه‌ که‌سایه‌تیه‌کی ناسراو بوو.

ئاسشێته‌د پڕێس: ئه‌گه‌ری هێرشی تورکیا بۆ کوردستان، که‌وتۆته‌وه ڕۆژه‌ڤی ئه‌نقه‌ره

مانشێت نیوز، واشنتۆن: ئاژانسی ده‌نگوباسی ئاسشێته‌د ۆڕێس له زاری سه‌رچاوه‌یه‌کی ئاگاداری ئه‌مریکیه‌وه ڕایگه‌یاند که دیسانه‌وه ئه‌گه‌ری هێرشێکی سه‌ربازی تورکیا بۆ باشووری کوردستان و پێش له هه‌ڵبژاردنی گشتی له 22ی مانگ، هاتۆته‌وه ناو ڕۆژه‌ڤی سیاسی ئه‌نقه‌ره.

ئاژانسه‌که‌ له زاری دیپلۆماتێک که نه‌یویستووه که ناوه‌که‌ی ئاشکرا بکرێت، ئه‌گه‌ری هێرشی سه‌ربازی تورکیا بۆ کوردستان هه‌ڵده‌سه‌نگێنێ و ئه‌مه به دوور نازانێ که تورکیا سنووری عێراق پێش له هه‌لبژاردنه‌کانی گشتی ئه‌م وڵاته له 22ی جولای دا ببه‌زێبنێ و هه‌ر بۆیه‌ش به‌رپرسانی ئه‌مریکا نیگه‌رانی خۆیان له‌م یه‌که‌ ده‌ربریوه و ئه‌مڕۆش، ژه‌نه‌راڵ «پیری واگێن» ، جێگری فه‌رمانده‌ی به‌شی ئۆپه‌راسیۆنه‌کانی پێنتاگۆن رایگه‌یاندبوو که «ئه‌گه‌ر ئه‌رته‌شی تورکیا هه‌وڵ بدات بارودۆخی هه‌رێمی کوردستان بشێوێنێ و هێرش بکات ، ئه‌مریکا ئه‌مه به باش نازانێ و مومکینه پێوه‌ندیه‌کانی له‌گه‌ڵ تورکیا تێکبچێت».

له لایه‌کی تره‌وه‌، ئاژانسه‌که، دیداری چاوه‌روان نه‌کراوی دوێنێی ئه‌ڕدۆغانی سه‌رۆک وه‌زیر و ئه‌حمه‌د نه‌جده‌ت سه‌زه‌ری سه‌رکۆمار پاش 3 حه‌وته و لێدوانه‌کانی ئه‌م دووایانه‌ی عه‌بدوڵا گوڵ به هۆکارێک بۆ هاتنه ئاراوه‌ی جیدیه‌تی ئه‌م باسانه‌ ناوزه‌د ده‌کات.

له هه‌مان کات دا، ئه‌مرۆ نونێه‌رێکی پارله‌مان سه‌ر به گرووپی زۆرینه‌ی پارتی ده‌سه‌ڵاتداری ئاکه‌په‌ وتی که پارله‌مان و پارتی عه‌داله‌ت و گه‌شه‌پێدان هیچ ئاماده‌کاریه‌کی نیه بۆ کۆکردنه‌وه‌ی نایاسایی پارله‌مان بۆ په‌سه‌ند کردنی ئیزنی هێرش بۆ کوردستان و به‌ڵام ئاماده‌ی خۆشیانی نیشان دا بۆ پشتیوانی له گه‌ڵاڵه‌یه‌کی له‌م شێوه. پارتی ئۆپۆزیسۆنی کۆماری گه‌ل به سه‌رۆکایه‌تی ده‌نیز بایکاڵیش، پێشت ئاماده‌ی خۆی بۆ پشتیوانی له گه‌ڵاڵه‌ی هێرشی سه‌ربازی تورکیا بۆ کوردستان ڕاگه‌یاندبوو. ئه‌گه‌رچی ده‌گوترێ تا رۆژی یه‌کشه‌ممه‌ و کۆبوونه‌وه‌ی ئه‌ندامانی کابینه‌ی حکومه‌تی ئه‌ردۆغان، هیچ بڕیارێکی کۆتایی له‌مباره‌وه ناگیرێت.

مێدیاکانی تورکیا و کارناسانی سیاسی ئه‌م وڵاته‌ش له‌م بڕوایه‌دان که هه‌ڕه‌سه‌کانی به‌زاندنی سنورر بازارگه‌رمی بۆ هه‌ڵبژاردن و بۆ مه‌سره‌فی سیاسی ناوخۆیه و ئه‌ردۆغان ئه‌گه‌ر پارله‌مانیش بۆ دانی ئیزنی هێرشی کوردستان کۆبکاته‌وه، ته‌نیا ده‌یه‌وێ که ده‌می به‌رهه‌ڵستاکاران و ناڕازیانی پێ ببه‌ستێ و هێرشێکی به‌رفراوانی سه‌ربازی له‌م قۆناخه دا مومکین نیه، مه‌گه‌ر هێرشێکی چوارچێوه‌داری ئاسمانی.

تورکیا، مه‌رجی 1 میلیارد دۆلار له به‌رانبه‌ر هێرش نه‌کردنه کوردستانی پشتراست کرده‌وه

مانشێت نیوز، ئه‌نقه‌ره: ئه‌مرۆ وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی تورکیا، له لێدوانێکی نووسراو دا ناڕاسته‌وخۆ ئه‌م هه‌واڵانه‌ی پشتراست کرده‌وه که «ئه‌مریکا به مه‌رجی هێرش نه‌کردنه سه‌ر کوردستان»، 1 میلیارد دۆلاری به‌ڵێنی یارمه‌تی مالی داوه‌ته ئه‌نقه‌ره.

وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی تورکیا، ئه‌مرۆ له لێدوانێکی نووسراو دا ئه‌م هه‌واڵه‌ی پشتراست کرده‌وه که ماوه‌یه‌که «ده‌نیز بایکاڵ» سه‌رۆکی پارتی کۆماری گه‌لی ئۆپۆزیسۆن هێناویه‌ته ناو ڕۆژه‌ڤی سیاسی تورکیاوه. له لێدوانه‌که دا هاتووه که «له 22ی ئه‌یلوولی 2003 له شاری دوبه‌ی ئه‌ماراتی یه‌کگرتووی عه‌ره‌بی، له نێوان «عه‌لی باباجان» وه‌زیری کاروباری ئابووری تورکیا و وه‌زیری خه‌زانه‌داری کاتی ئه‌مریکا ڕێککه‌وتننامه‌یه‌ک ئیمزا کراوه که تێیدا، به مه‌رجی ئه‌نجام نه‌دانی هیچ هێرش و ده‌ستێوه‌ردانێکی سه‌ربازی تورکیا له باشووری کوردستان، ئه‌مریکا بڕی 1 میلیارد دۆلار پاره‌ وه‌کو یارمه‌تی ماڵی ده‌داته تورکیا». هه‌روه‌ها له ڕێککه‌وتننامه‌که دا هاتووه که «ئه‌گه‌ر بێت و تورکیا مه‌رجه‌کان نه‌پارێزێ، مافی ئه‌مریکایه، که دانی پاره‌که ڕابگرێ».

ئه‌م ڕێککه‌وتننامه‌، مه‌رجی ئه‌مریکا بووه بۆ هێرش نه‌کردنه سه‌ر کوردستان له به‌رانبه‌ر دانی پاره به ئه‌نقه‌ره، به‌ڵام ئه‌و کات، حکومه‌تی ئه‌ردۆغان، به‌ره‌وڕووی هێرشی توندی پارتی ئۆپۆزیسیۆنی کۆماری گه‌ل بۆته‌وه و هه‌ر بۆیه‌ش یاساکه نه‌هاتۆته ناو پارله‌مان تا ده‌نگی له سه‌ر بدرێ و به هه‌مان شێوه هه‌ڵوه‌شاوه‌ته‌وه.

نێچیروان بارزانی: ڕاپۆرتی HRWمان قه‌بووڵه و گۆڕانکاری له یاسای نه‌وتیش قه‌بووڵ ناکه‌ین

مانشێت نیوز، هه‌ولێر: دوێنێ ئێوارێ «نێچیروان بارزانی» سه‌رۆک وه‌زیری حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان کۆنفرانسێکی ڕۆژنامه‌وانی پێکهێنا و ڕاوه‌سته‌ی له سه‌ر دوایین پرس و بابه‌ته‌کانی پێوه‌ندیدار به کوردستان وه‌کو یاسای نه‌وت، هه‌ڕه‌شه‌کانی تورکیا و ڕاپۆرتی ڕێکخراوی چاوه‌دێری مافی مرۆڤی کرد.

بارزانی وێڕای باس له‌مه‌ که ڕاپۆرتی HRW وێڕای باس له پشتگیری خۆی له ڕاپۆرته‌که‌دا گوتی: نوێنه‌رانی ڕێکخراوی چاوه‌دێری مافی مرۆڤ سه‌ردانی ده‌زگا ئه‌منییه‌كانی ئێمه‌یان له‌هه‌ولێر و سلێمانی كردووه‌ و من به‌ نوسراوی ره‌سمی نامه‌م بۆ ئاسایشی هه‌ولێر و سلێمانی نوسیوه‌ و سه‌باره‌ت به‌و پێشێلكارییانه‌ی له‌ راپۆرته‌كه‌دا باسی لێوه‌كراوه‌ داوای روونكردنه‌وه‌م لێكردوون، پاشان ئێمه‌ كۆمیته‌یه‌كی بێلایه‌ن پێكده‌هێنین بۆ ئه‌وه‌ی دیراسه‌ی ئه‌م راپۆرته‌ بكه‌ن و وه‌ڵامی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران بده‌نه‌وه‌، ئێمه‌ خۆمان ده‌رگامان كردۆته‌وه‌ بۆ ئه‌م رێكخراوه‌ كه‌ بچێت هه‌موو شوێنه‌كان ببینێت و من خۆم پشتگیری راپۆرته‌كه‌م كردووه‌ كه‌ بڵاوبكرێته‌وه‌ و هیچ شتێكی لێ نه‌شاردرێته‌وه‌، ناشتوانم بڵێم كه‌ راپۆرته‌كه‌ راسته‌ یان نا.

نێچیروان بارزانی هه‌روه‌ها سه‌باره‌ت به هه‌ره‌شه‌کانی نوێی تورکیا و ده‌نگۆی ناردنی هێزی پێشمه‌رگه بۆ سه‌ر سنووره‌کانی کوردستان و تورکیاش، ێرای ڕه‌تکردنه‌وه‌ی ئه‌م هه‌واڵه، سه‌باره‌ت به پێوه‌ندیه‌کانی کوردستان و تورکیاش وتی که «پێوه‌ندیه‌کانمان واش خه‌راپ نیه که مێدیاکان باسی لێوه‌ده‌که‌ن و ده‌بنه هۆی گرژی و ئاڵۆزی زیاتر» و سه‌باره‌ت به هه‌ڕه‌شه‌کانیش وتی»زمانی دیالۆگ و گتفگۆ باشتره له زمانی هه‌ڕه‌شه‌ ئامێز و خالی هاوبه‌شمان له‌گه‌ل تورکیا زۆرتره تا خاڵی ناکۆکی».

سه‌رۆک وه‌زیری حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان باس له ئه‌گه‌ری ڕه‌وانه‌کردنی هێزی پێشمه‌رگه‌ی کوردستان بۆ ناوچه‌کانی ده‌ره‌وه‌ی سنوور و بۆ پاراستنی ناوچه پیرۆزه‌کانی ناوه‌ند و باشووری عێراق ده‌کات و ده‌لێ که ئه‌گه‌ر داوای فه‌رمیمان لێبکه‌ن، ئێمه ئاماده‌ین که هێز بنێرین، به‌ڵام ناوبراو باسی له‌مه‌ش کرد که داوا له هێزی پێشمه‌رگه‌ی کوردستان کراوه که بۆریه‌ نه‌وته‌کانی نێوان پالاوگه‌ی بێجی و که‌رکووک هێزی پێشمه‌رگه بیپارێزێ.

نێچیروان بارزانی سه‌باره‌ت به‌ یاسای نه‌وت که گۆیا گۆڕانکاری به سه‌ر دا هاتووه،وێڕای ڕه‌تکردنه‌وه‌ی هه‌رچه‌شنه‌ گۆڕانکاریه‌ک له ناوه‌رۆکی یاساکه‌ وتی: به‌نیسبه‌ت ئێمه‌وه‌ یاسای نه‌وتی عێراق بڕیاری له‌سه‌ر دراوه‌ و په‌سه‌ند كراوه‌، ئێمه‌ هیچ گۆڕانكارییه‌كی جه‌وهه‌ری له‌ یاساكه‌ قه‌بوڵ ناكه‌ین و به‌پێی زانیارییه‌كانی ئێمه‌ش گۆڕانكاری له‌و جۆره‌ له‌ یاساكه‌ نه‌كراوه‌. سه‌باره‌ت به‌ یاسای سه‌رچاوه‌ ئابوورییه‌كانیش، حكومه‌تی هه‌رێم و حكومه‌تی به‌غدا گه‌یشتونه‌ته‌ رێككه‌وتن و رۆژی پێنجشه‌ممه‌ له‌ به‌غدا گفتوگۆی له‌سه‌ر ده‌كرێت و ده‌چێته‌ په‌رله‌مان».

بارزانی باسی ئه‌م 1 میلیارد دۆلاره قه‌رزه‌ش کرد که ئێران بریاره بیداته عێراق و گوتی که دوایی هاتنه‌وه‌ی سه‌رکۆمار له ئێران، بڕیاره وه‌فدێکی ئێرانی بێت تا گفتگۆ له‌گه‌ڵ حکومه‌تی هه‌رێم بکات، به‌لکو له سه‌ر داوای ئێمه‌ به‌سی له سه‌تا 17ی قه‌رزه‌که‌ ڕاسته‌وخۆ بدرێته کوردستان و بزانین تا چه‌ند ئێرانیه‌کان به‌ڵێنیه‌کانیان جێبه‌جێ ده‌که‌ن.

سه‌رۆکی پارتی دێمۆکراتی تورکیا: له ناو لیسته‌ی تیرۆری پ.ک.ک دام

مانشێت نیوز، ئه‌نقه‌ره: سه‌رۆکی پارتی دێمۆکراتی تورکیا «مه‌مه‌د ئاغار»، له پرۆگرامێکی ته‌له‌ڤزیۆنی دا ڕایگه‌یاند که له لایه‌ن حکومه‌ته‌‌وه هۆشداری پێدراوه که لیسته‌ی تیرۆری پ.ک.ک دایه.

شه‌وی ڕابردوو، مه‌مه‌د ئاغار، سه‌رۆکی پارتی دێمۆکراتی تورکیا، به‌شداری پرۆگرامێکی تایبه‌تی که‌ناڵی ئاسمانی Tgrtی تورکیا بوو و له میانه‌ی لێدوانه‌کانی دا وتی که ئه‌مرۆ له لایه‌ن ده‌زگاکانی ئیستخباراتی حکومه‌ته‌وه ڕاپۆرتێکی به‌ده‌ست گه‌یشتووه و باس له بوونی ناوه‌که‌ی له لیسته‌ی تیرۆری پ.ک.ک دا ده‌کات و ئه‌و ته‌نیا ڕێبه‌رێکی پارتێکی سیاسیه که مومکینه تیرۆر بکرێ.

«مه‌مه‌د ئاغار» سه‌رۆکی پارتی دێمۆکرات (پارتی ڕێگای ڕاستی پێشوو)، ماوه‌ی ده‌یه‌و نیوێک له چه‌ندین پۆستی حکومی وه‌کو پارێزگاری و جێگری وه‌زیر بووه و له نه‌وه‌تح‌کان به‌رپرسی ده‌زگای ئاسایشی تورکیا بووه و ڕۆڵی کارا گێڕاوه له ئۆپێراسیۆن و هێرشه‌کان بۆ سه‌ر پ.ک.ک دا و ده‌گوترێ که رۆڵی ئه‌کتیڤی له ڕیسوایی «سوسورلوک» بووه و به یه‌کێک له که‌سایه‌تیه‌کانی به‌هێز و شوقێندانه‌ری ده‌وڵه‌تی شاراوه‌ی تورکیا ده‌ناسرێ.

ساڵی ڕابردووش، ئاغار ئیدعایه‌کی له‌م شێوه‌ی بڵاوکرده‌وه‌ که پ.ک.ک له به‌یاننامه‌یه‌ک دا ره‌تیکرده‌وه که ویستبی ناوبراو یا هه‌ر که‌سێکی تر له ڕێگه‌ی تیرۆره‌وه بکوژێ و ئیدعایه‌که‌ی به هه‌ڵبه‌ستراو ناوزه‌د کردبوو.

دۆزێکی تر له‌به‌رانبه‌ر ئایسه‌ل توغڵوک دا بۆ هۆی به‌کارهێنانی وشه‌ی «به‌ڕێز ئۆجه‌لان» کرایه‌وه

مانشێت نیوز، وان: دۆزگه‌ری کۆماری وان، ڕایگه‌یاند که ئه‌وان له دۆسیه‌یه‌کی دا، داوای 5 ساڵ زیندان بۆ ئایسه‌ل توغڵوک، هاوهس‌رۆکی پێشووی DTP ده‌که‌ن به هۆی به‌کارهێنانی وشه‌ی «به‌ڕێز ئۆجه‌لان» له ڕێوڕه‌سمی نه‌ورۆزی ئه‌مساڵ له شاری وان دا.

«خه‌لیل ئیبڕاهیم سه‌لچیک»، دۆزگه‌ری کۆماری شاری وان ڕایگه‌یاند که ئه‌وان لێکۆڵینه‌وه‌یه‌کیان  به هۆی به‌کارهێنانی وشه‌ی «به‌ڕێز» بۆ عه‌بدولا ئۆجه‌لان، ڕێبه‌ری گیراوی پ.ک.ک له ڕێوڕه‌سمی نه‌ورۆزی ئه‌مسال دا، به‌رانبه‌ر به «ئایسه‌ل توغڵوک» هاوسه‌رۆکی پێشووی پارتی کۆمه‌لگایی دێمۆکراتی کردۆته‌وه.

ئایسه‌ل توغڵوک، هاوسه‌رۆکی پێشووی DTP، پارێزه‌ری پێشووی عه‌بدوڵا ئۆجه‌لان و کاندیدای سه‌ربه‌خۆی هه‌ڵبژاتردنه‌کانی پارله‌مانی ئێستا له ئامه‌ده، له ڕێوڕه‌سمی نه‌ورزۆی ئه‌مسل دا له شاری وان، جه‌ند جار وشه‌ی قه‌ده‌غه‌ کراوی «به‌ڕێز»ی بۆ ئۆجهژ‌لان به‌کارهێنا.

داخوازی ئازادکردن به‌په‌له‌ی که‌بوودوه‌ند له لایه‌ن فیدراسیۆنی نێونه‌ته‌وه‌یی مافی مرۆڤ و ڕێکخراوی جیهانی دژ به ئه‌شکه‌نجه

مانشێت نیوز، پاریس: ڕێکخراوی جیهانی دژ به ئه‌شکه‌نجه و فیدراسیۆنی نێوده‌وڵه‌تی مافی مرۆڤ له به‌یاننامه‌یه‌کی هاوبه‌ش دا وێڕای ئاماژه به ره‌وش و پێشینه‌ی چالاکیه مرۆڤدۆستانه‌کانی که‌بوودوه‌ند، سه‌رۆکی ڕ.م.م.ک، خوازیاری ئازادی به‌په‌له ی ناوبراو و کۆتای هێنان به ئازار و تۆمه‌تبارکردنی چالاکانی مافی مرۆڤ له ئێرانن.

به‌یاننامه‌ی هاوبه‌ش ئه‌م دوو ڕێکخراوه به‌م شێوه‌یه:

هه‌ڕوه‌ک ئاگادارن، پشتیوانی له پارێزڤانانی مافی مرۆڤ له ئامانجه‌کانی فێدراسیۆنی نێوده‌وڵه‌تی مافی مرۆڤ و ڕێکخراوی جیهانی دژ به ئه‌شکه‌نجه‌یه و ئه‌مه‌ش داخوازیه‌کی به په‌له له ئێرانه

«ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان»، ڕێکخراوێکی سه‌ربه‌خۆ‌ی ئێرانیه که به مه‌به‌ستی داکۆکی و پارێزڤانی له مافه‌کانی مرۆڤ له لایه‌ن رۆژنامه‌وانی سه‌ربه‌خۆ، «محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند» دامه‌زراوه و ناوبراو ڕۆژی 1ی جولای له‌به‌رده‌رگای ماڵی خۆی ده‌زگیر و ڕه‌وانه‌ی گرتووخانه‌ی ئێڤین له تاران کراوه و پاشانیش هێزه‌کانی ئه‌منی چوونه‌ته  ناو مالی که‌بوودوه‌دند و کۆمه‌ڵێک له که‌لوپه‌لی تایبه‌تی ئه‌و وه‌کو کتێب، کۆمپیوته‌ر، سی‌دی، فیلم و هتدیان له‌گه‌ڵ خۆبردووه.

که‌بوودوه‌ند ساڵی ڕابردووش به هۆی ئه‌مه‌ که هه‌وڵی گه‌یاندنی کێشه‌کانی مافی مرۆڤی دابوو و پارێزڤانی له که‌لتووری کۆمه‌لایه‌تی و مافه‌کانی سیاسی گه‌لی کوردی له رۆژنامه‌ی «پیام مردم» دا کردبوو له لایه‌ن دادگایه‌ک له سنه به 5 ساڵ قه‌ده‌قه‌بوونی چالاکی ڕۆژنامه‌وانی مه‌حکووم کرابوو و پاشان ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستانی دامه‌زراندبوو و هه‌ر بۆیه‌ش که‌بوودوه‌ند شوێن دانه‌رترین که‌سێک بوو که له بواری پارێزڤانی له مافی مرۆڤه‌کان چالاکی ده‌کرد.

ناوبراو رۆژنامه‌وانێکی سه‌ربه خۆ بوو که له میانه‌ی ئاڵۆزیه‌کانی جولای و ئاگۆستی ساڵی 2005 به مانای ڕاسته‌قینه‌ «ئامۆژگاریه‌کانی ئه‌فلاتوون»ی ڕه‌چاو و داوای ئارامبوونه‌وه‌ی له خه‌ڵکی کوردستان کردبوو.

داخوازیه‌کانی ئێستا

پاراستنی که‌بوودوه‌ند له ئاستی ڕۆحی و جه‌سته‌یی

ئازادکردنی به‌په‌له‌ی که‌بوودوه‌ند که بێ درانی ئاگاداری و سه‌ره‌ڕۆیانه ده‌زگیر کراوه

کۆتایی هێنان به ئازاد و تۆمه‌تباری محه‌ممه‌د سه‌دیق که‌بوودوه‌ند و چالاکانی تری مافی مرۆڤ

پێڕه‌وکردنی جاڕنامه‌ی گه‌ردوونی مافه‌کانی مرۆڤ که له 9ی دێسه‌مبه‌ری 1988 بۆ پاراستنی مافی مرۆڤه‌کان ئاماده کراوه

به گشتی ڕێزنان له مافی مرۆڤ و ئازادیه بنه‌ره‌تیه‌کان له ناوچه‌کان که له ماله‌زی په‌سه‌ند کراوه

به سپاسه‌وه

ڕێکخراوی جیهانی دژ به ئه‌شکه‌نجه

فێدراسیۆنی نێوده‌وله‌تی مافی مرۆڤ

ئه‌م به‌یاننامه‌ بۆ ئه‌م شوێن و که‌سایه‌تیانه ره‌وانه کراوه:

ڕێبه‌ری کۆماری ئیسلامی ئێران، سه‌ید عه لی خامنه‌ی

سه‌رۆک کۆمار، مه‌حموود ئه‌حمه‌دی نه ژدا

سه‌رۆکی ده‌زگای قه‌زایی ئێران، هاشمی شاهروودی

وه‌زیری ده‌ره‌وه، مه‌نوچه‌هر موته‌کی

باڵوێزی هه‌میشه‌ی ئێران له نه‌ته‌وه‌ یه‌کگرتووه‌کان

پاریس، جێنۆڤا 4ی جولای 2007

برچسب‌ها: , , , , ,

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s


%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: